Held, maar niet geloofwaardig

Of de honkballer Roger Clemens drugs heeft gebruikt, blijft nog een vraag. Duidelijk werd wel tijdens een hoorzitting dat de Republikeinen hem steunen en de Democraten hem willen zien hangen.

Is pitcher Roger Clemens een Amerikaanse held, een leugenaar of allebei? Over die vraag bogen zich gisteren veertig Congresleden in een speciale, live op televisie uitgezonden hoorzitting over het gebruik van stimulerende middelen in het Amerikaanse honkbal. De hoorzitting, die bijna vijf uur duurde, vormde een reflectie van de hyperpartijdigheid in Amerika.

Republikeinse afgevaardigden waren opvallend mild voor Clemens, die in zijn openingsverklaring dopegebruik ontkende en vooral zijn optredens voor Amerikaanse soldaten in het Midden-Oosten en Afghanistan onder de aandacht bracht. Clemens, die een ‘titaan’ en ‘icoon’ werd genoemd, was volgens de Republikein Tom Davis het slachtoffer van een ‘new definition of lynching’.

Het verbale vuurwerk tegen Clemens kwam van de Democratische afgevaardigden. Zij wisten zich gesteund door de schriftelijke verklaring van diens beste vriend en voormalige ploeggenoot, de werper Andy Pettitte van de New York Yankees. Pettitte erkende daarin dat Clemens twee keer met hem sprak over het gebruik van groeihormonen. Het voorlezen van de verklaring van Pettitte was een pijnlijk moment voor Clemens, die zich eruit probeerde te redden door te zeggen dat zijn ‘dierbare vriend’ leed aan ‘een gebrekkig geheugen’. De Democraat Elijah Cummings zei: ‘U bent één van mijn helden, maar u bent niet geloofwaardig.’

In de hoorzitting zaten Clemens en zijn voormalige persoonlijke trainer én kwelgeest Brian McNamee naast elkaar. Ze keken elkaar nooit aan, en werden gescheiden door één van de opstellers van het vorig jaar verschenen rapport naar stimulerende middelen in het Amerikaanse honkbal. In dat rapport werd Clemens door McNamee aan de schandpaal genageld. Hij verklaarde daarin hem zestien keer te hebben geïnjecteerd met steroïden en groeihormonen.

McNamee (40) kreeg het zwaar te verduren. De Republikein Christopher Shays noemde hem ‘een drugshandelaar’. Partijgenoot Dan Burton sprak geagiteerd over ‘leugen op leugen op leugen’ van McNamee, die er volgens hem op uit was de reputatie van Clemens ‘te vernietigen’. McNamee hoorde de verwijten stoïcijns aan. Als om de Congresleden te tarten zei hij dat hij Clemens zelfs meer dan zestien keer heeft ingespoten met steroïden en groeihormonen. Hij verwierp de beschuldiging van drugshandelaar en noemde Clemens en Pettitte ‘opdrachtgevers’. Hij leverde de steroïden en groeihormonen nadrukkelijk op hun verzoek. Hij was niet trots op zijn werk, maar plaatste het in perspectief: binnen de ‘honkbalcultuur’ was het niet uitzonderlijk.

McNamee gaf toe in het verleden herhaaldelijk te hebben gelogen over zijn werkzaamheden. Maar hij deed dat om de reputatie van de honkballers die hij bediende te beschermen. Clemens beweerde nooit te hebben gelogen en zich nooit te hebben vergist. Om dat vol te houden moest de man die in Amerika bekend staat als The Rocket niet alleen de verklaring van zijn beste vriend Pettitte tegenspreken. Hij werd ook gedwongen onaangename details te vertellen over het drugsgebruik van zijn echtgenote Debbie. Zij zou zonder zijn weten met groeihormonen zijn geïnjecteerd door McNamee, ter voorbereiding op een fotosessie voor het badpaknummer van Sports Illustrated.

Toen zij na de injectie onwel werd nam haar echtgenoot contact op met McNamee. ‘Waarom belde u hem, en niet een arts?’, werd Clemens gevraagd. Clemens wist niets van het druggebruik van zijn echtgenote maar belde wel meteen met zijn persoonlijke trainer, die haar had ingespoten, toen er wat misging.

Pijnlijk voor Clemens was ook de mededeling van de Democratische voorzitter van de hoorzitting, Henry Waxman, dat hij de getuigenis van het voormalige kindermeisje van de honkballer had geprobeerd te beïnvloeden. Zij had verklaard dat de familie Clemens in haar bijzijn een barbecuefeest had bezocht van de zelfverklaarde godfather van het steroïdengebruik, de voormalige ster Jose Canseco. McNamee, die ook op het feest aanwezig was, had haar en het echtpaar Clemens daar gezien. Voordat het kindermeisje met de commissie sprak, werd zij door Clemens uitgenodigd op zijn ranch. Toen Waxman hem dit verweet, en suggereerde dat zijn advocaten hem dit hadden ingefluisterd, namen zij het verhoor van hun cliënt over. Waxman kon met moeite de orde herstellen.

Het was het dramatische hoogtepunt van een bijeenkomst die als één van de meest bizarre gebeurtenissen in de historie van het Amerikaanse honkbal de boeken in gaat. Een topsporter, zijn trainer, veertig politici én in de zaal aanwezige agenten van de FBI en de IRS (belastingdienst) boden het publiek en de tv-kijkers politiek en sportief spektakel van hoog niveau.

De vraag wie de waarheid sprak, Clemens of McNamee, werd weliswaar niet beantwoord, maar duidelijk is wel dat de Republikeinse afgevaardigden er meer aan gelegen was het imago van een authentieke Amerikaanse sportheld te beschermen, dan de Democraten. Het vervolg op de hoorzitting is al even schimmig.

Binnenkort wordt duidelijk of Clemens wegens meineed wordt aangeklaagd. Een andere mogelijkheid is dat het ministerie van Justitie de kwestie Clemens overneemt. Zo blijft het Amerikaanse honkbal aan de vooravond van voorjaarstraining, de start van het nieuwe seizoen, in de ban van dopegebruik.