Muis zonder darmflora heeft geen ontstekingspijn

Muizen zonder darmflora ontwikkelen nauwelijks ontstekingen en voelen ook minder pijn, ontdekten Braziliaanse onderzoekers. Dat betekent volgens hen dat het contact tussen darmbacteriën en het afweersysteem cruciaal is voor de pijnperceptie na ontstekingen. Het artikel verscheen vandaag online in het wetenschappelijke tijdschrift Proceedings of the National Academy of Sciences.

Een ontsteking versterkt de pijnbeleving. Een lichaamsdeel dat normaal nauwelijks gevoelig is, kan bij lichte aanraking al pijn doen als het ontsteekt. Die overgevoeligheid ontstaat door het immuunsysteem: bij een ontsteking komen afweerstoffen vrij die aan de pijnreceptoren binden.

Onderzoekers uit Brazilië ontdekten dat dergelijke overgevoeligheid voor pijn alleen ontstaat als er bacteriën in de darm zitten. Hun proefmuizen waren al hun darmbacteriën kwijtgeraakt doordat ze generaties lang opgroeiden in een steriele omgeving. In de voetzolen werd het geleermiddel carageen gespoten, dat normaal gesproken een ontsteking opwekt, en een hogere pijngevoeligheid.

Bij bacterievrije muizen gebeurde dat niet. De onderzoekers moesten erg hard in de muizenpoten knijpen voordat de dieren hun poot terugtrokken. En van een ontsteking was weinig te zien: de voetzolen waren nauwelijks opgezwollen en er waren weinig afweercellen en signaalstoffen van het afweersysteem terug te vinden in de poten. Blijkbaar, zo interpreteren de Brazilianen het, komt de ontsteking niet volledig tot bloei.

Zij vermoeden dat die reactie gedempt wordt door een bepaalde signaalstof van het immuunsysteem, het zogeheten interleukine-10. Al bekend was dat interleukine-10 de ontstekingsreactie na een verwonding dempt. Zonder ontsteking ontstaat ook geen overgevoeligheid voor pijn, zo redeneerden de onderzoekers.

Bacterievrije muizen blijken vanaf de geboorte zeer veel interleukine-10 aan te maken bij een beginnende ontsteking. Het gebrek aan darmflora lijkt daarbij cruciaal: krijgen ze een transplantatie met poep van gezonde muizen, dan maken ze ineens weinig interleukine-10. Ze worden dan weer net zo gevoelig als gewone muizen.