Page verdient meer dan één Oscar

Juno. Regie: Jason Reitman.Met: Ellen Page, Michael Cera, Jennifer Garner, Jason Bateman, J.K. Simmons. In: 46 bioscopen.

Actrice Ellen Page mag voor haar rol van Juno wel twee Oscars in ontvangst nemen, in plaats van die ene waarvoor ze genomineerd is. Of drie. Want ze speelt de hele film bij elkaar. Maar helaas: zoveel Academy Awards worden er niet uitgereikt voor actrices in hoofd- en bijrolcategorieën.

Een ding mag duidelijk zijn: de twintigjarige Page is zo helemaal de onaangepaste highschool-scholiere Juno MacGuff dat het lijkt alsof zij de hele film is. Dat is natuurlijk niet zo. Juno is zo’n film waarbij alle puzzelstukjes onwrikbaar op hun plaats vallen.

De tweede film van Jason Reitman (zoon van regisseur Ivan, de maker van onder meer Ghostbusters) bevestigt zijn talent. Net als in Thank You for Smoking (2005), een fijne satire op de Amerikaanse rooklobby, weet hij met het grootste gemak de meest bizarre zaken als volkomen vanzelfsprekend te presenteren.

Juno bijvoorbeeld, is niet zo heel erg sweet sixteen maar wel heel erg zwanger. In elke andere film was dat een probleem geweest. Zo niet in Juno, een film die niet uit problemen, maar louter uit, soms onorthodoxe, oplossingen bestaat. Na een mislukte tussenstop bij een abortuskliniek (,,Hi, ik bel voor een snelle abortus’’) gaat Juno in het plaatselijke huis-aan-huisblad op zoek naar een adoptiegezin. Let wel: dit is het soort wereld waarin aspirant-ouders adverteren in kranten. Dus ze vindt ze.

De aanstaande moeder is een desperate housewife -in spe. De aanstaande vader weet het nog niet zo zeker. Die is verdorie fan van The Melvins. Dat laatste heeft er ongetwijfeld in een vlaag van zelfspot toe geleid dat de film twee weken geleden als voorlopige bekroning van zijn zegetocht die vorig jaar op het Telluride Filmfestival begon, als publieksopener van het Filmfestival Rotterdam werd vertoond.

De Amerikaanse rockband speelde daar een belangrijke rol in het onderstrepen van het ‘Free Radicals’-gehalte van het programma.

In Juno zijn al die verwijzingen naar ruige bands als The Melvins, obscure manga over zwangere superheldinnen, old school-horrorfilms en het literaire tijdschrift McSweeney’s juist niet bedoeld om de film een hip aanzien te geven. Eerder het omgekeerde. Net als de grote verrassingshit van twee jaar geleden Little Miss Sunshine, en grote voorbeeld Ghost World (2001) is Juno opvallend ontspannen. De film is ondanks al z’n vileine steken onder water richting gezinsleven, familieplanning, hoeksteengedoe, mannen die niet volwassen durven te worden en meisjes die vroeg wijs moeten zijn, niet pro het één of anti het ander. Hij is menselijk. En dat is een waarde die het waard is in films verdedigd te worden.

Het enige wat Juno op gewone stervelingen voorheeft is dat ze in verrukkelijke droogkomische oneliners mag praten. Die werden in het scenario geschreven door ex-stripper Diablo Cody (pseudoniem voor blogger en schrijfster Brook Busey-Hunt).

Net als hoofdrolspeelster Page, regisseur Reitman, maakt ook zij op 24 februari kans op een Oscar. Aangezien de film ook in de categorie beste film is genomineerd gaat dat nog spannend worden.

Juno is de enige echte nieuwe independent in een gezelschap van gevestigde indie-namen als de Coen-broers en Paul Thomas Anderson.

Met z’n intelligent-relativerende toon biedt Juno bovendien een onverwacht tegenwicht tegen al die ‘bromance’-films waarin halfwassen mannen het liefste de hele dag vrouwangstig op de bank achterover hangen. Met Knocked Up, die andere film over een onverwachte zwangerschap als ultieme antipode.

Juno’s vriendje is aan dat soort nerd-zijn voorbij. Dat is zo’n puberjongen die zich er al lang bij heeft neergelegd dat hij maar beter gewoon zichzelf kan zijn. Met z’n pukkeltjes en z’n maffe sportbroekjes. Alsof het daarvan afhangt in het leven.

Net als Little Miss Sunshine, maar ook Miranda July’s Me and You and Everyone We Know (2005) verovert Juno het recht om gewoon te zijn. Nee, niet om luidruchtig gewóón te zijn. Maar om te zijn. Simpelweg te zijn.

En toegegeven: Juno is niet alleen geestig en hartveroverend. In al z’n blijmoedige levenslust is hij ook reuze ontroerend.