‘Westen omarmt steeds meer schijndemocratieën’

De Verenigde Staten, de Europese Unie en andere democratieën steunen uit politiek opportunisme steeds meer autocraten „die de schijn van democratie ophouden”. Dat schrijft Human Rights Watch (HRW) in het jaarrapport.

Het rapport stelt dat het Westen wereldwijd de mensenrechten ondermijnt door toe te staan dat deze autocraten zich voordoen als democraten, zonder te eisen dat ze burger- en politieke rechten respecteren. HRW zegt dat Pakistan, Thailand, Bahrein, Jordanië, Nigeria, Kenia en Rusland zich voordoen als democratieën, terwijl ze dat niet zijn.

„In 2007 hebben te veel regeringen gehandeld alsof het houden van verkiezingen genoeg is om een ‘democratie’ te zijn.” En Washington, Brussel en Europese hoofdsteden speelden het spel gewoon mee, aldus het rapport. „De regering Bush heeft gesproken over haar betrokkenheid bij democratie in het buitenland, maar bleef vaak stil over de noodzaak dat alle regeringen de mensenrechten respecteren.”

De directeur van HRW, Kenneth Roth, zegt dat het te makkelijk is geworden voor autocraten om weg te komen met een schijndemocratie omdat te veel westerse regeringen aandringen op verkiezingen, maar het daarbij laten. „Ze zetten regeringen niet onder druk op het terrein van belangrijke mensenrechten die ervoor zorgen dat een democratie kan functioneren: een vrije pers, vrijheid van organisatie, een een functionerende burgermaatschappij die de macht onder druk kan zetten.”

Dat kritiek op autocraten achterwege blijft, komt volgens HRW doordat het Westen bang is om toegang tot grondstoffen of commerciële activiteiten mis te lopen. Wat ook een rol speelt is dat het Westen de autocraten nodig denkt te hebben bij de bestrijding van terrorisme. „Het lijkt erop dat de VS en de EU de meest dubieuze verkiezingen accepteren, als de winnaar maar een strategische of commerciële bondgenoot is.”

HRW neemt Pakistan als voorbeeld. Volgens de organisatie hebben de VS en Groot-Brittannië, de grootste donoren van Pakistan, geweigerd afstand te nemen van president Musharraf, hoewel hij de grondwet herschreef en onafhankelijke rechters ontsloeg voorafgaand aan de verkiezingen in februari. De VS zegt in een reactie geen schijndemocratie te promoten en mensenrechtenschendingen niet door de vingers te zien.