Wanneer ben je zwaar-, en wanneer lichtgewond?

Stel je bent getuige van een ongeluk. Het slachtoffer heeft een gebroken enkel, maar is wel bij bewustzijn. „Noem je zo iemand dan zwaar- of lichtgewond?”, vragen de studenten journalistiek Freek van den Bergh uit Zeist en Marijn Overvest uit Utrecht.

De eerste diagnose bij ongelukken komt vaak van ambulancemedewerkers. „Op basis van ademhaling, bewustzijn, bloedcirculatie en kleur maakt het ambulancepersoneel een voormelding, zodat de goede specialist in het ziekenhuis klaarstaat om de gewonde verder te behandelen”, zegt Peter Hartog, manager van de Landelijke Meldkamer Ambulance Zorg (LMAZ).

Deze voormelding is in grove termen als ‘letsel’ of ‘geen letsel’. „Het protocol is de enige toetsbare manier om eerste hulp te verlenen en moet dus gevolgd worden”, legt Hartog uit. „Zo kan een medewerker achteraf ook verantwoording afleggen over zijn werkwijze.”

In het Wetboek van Strafrecht staat een meer gedetailleerde, juridische omschrijving van zwaar lichamelijk letsel: ziekte die geen uitzicht op volkomen genezing overlaat en voortdurende ongeschiktheid tot uitoefening van ambts- of beroepsbezigheden. Iemand met een gebroken enkel is dus over het algemeen geen zwaargewonde. Tenzij het zo erg is dat je voet er af moet.

„Onder zwaar lichamelijk letsel wordt ook begrepen: storing van de verstandelijke vermogens die langer dan vier weken heeft geduurd”, meldt Annelies van Knippenbergh, woordvoerder van de Raad voor de rechtspraak. „De rechter gebruikt deze indeling als ‘kapstok’ om de straf aan op te hangen.”

Er is dus wel onderscheid te maken tussen de verwondingen van een zwaar- en een lichtgewond persoon. „Toch is het in politieberichten beter die kwalificaties te vermijden als je niet zeker bent over de toestand van het slachtoffer”, zegt Ton van Dijk, docent Journalistiek aan de Rijkuniversiteit Groningen. „Dat voorkomt dat je in de problemen raakt door onwaarheden.” Want dan ben je zwaar de pineut, Freek en Marijn.

Malin Kox