Het nieuwe realisme van de automobilist

Hoge accijns en in 2008 een nog hogere bijtelling voor lease-auto’s hebben tot gevolg dat de consument zich nog nooit zo zakelijk heeft opgesteld.

Het is een van de uitkomsten van de nieuwste studie ‘Automotive na 2010’ van Ernst & Young. „Nog nooit was de rol van de consument zo opmerkelijk”, zegt Michiel de Vries, een van de auteurs van de studie. „De helft van de consumenten geeft aan dat hij zijn aanschafbeslissing volledig op de prijs van een auto baseert. In 2004 bedroeg dat percentage nog maar 36 procent.”

De aanschaf van een auto is volgens het onderzoek lang niet altijd meer een kwestie van emotie, maar meer van prijs. Die prijsbewustheid uit zich ook in de reisbereidheid van de consument. De gemiddelde autokoper zegt ruim 30 kilometer te willen reizen voor de aanschaf van een nieuwe auto en bijna 50 kilometer voor een gebruikte auto. Ook blijkt de meerderheid van de consumenten een voorkeur te hebben voor het bekijken van verschillende merken in één showroom.

De laatste drie jaar is autorijden een kwart duurder geworden. Dat verklaart grotendeels de omslag van de consument naar een meer zakelijke instelling. De toegenomen prijstransparantie – mede door de komst van internet – versterkt dit proces nog eens.

De consument kan tegenwoordig precies berekenen wat mobiliteit hem kost. Het gaat daarbij niet alleen over de prijs van een auto, maar ook over de belastingvoor- of nadelen. Maar ook de bedragen voor onderhoud, verzekeringen, brandstof of restwaarde spelen een belangrijke rol bij de keus voor een auto.

„De consument wil eigenlijk weten wat de total cost of ownership (TCO) is van een bepaalde auto”, zegt De Vries. Leasemaatschappijen weten bijvoorbeeld als geen ander alle kosten, hoe klein ook, inzichtelijk te maken. De consument blijkt daar behoefte aan te hebben.

Ook de autobranche zelf is zich bewust van dit nieuwe realisme onder hun klanten. Voor het onderzoek heeft De Vries met zestien bestuurders van verschillende ondernemingen in de autobranche gesproken: van dealerbedrijven tot en met toeleveranciers.

De Vries: „Veel betrokkenen verwachten dat mensen voor een goedkopere auto gaan kiezen als gevolg van de bijtelling van lease-auto’s naar 25 procent. De consument gaat daarom rationeler en prijsbewuster met een auto om.”

Innovatieve ondernemers uit de autobranche worden daardoor gedwongen met producten te komen die inspelen op het nieuwe sentiment in de markt, zo is de verwachting. Garages gaan bijvoorbeeld meer onderhoudspakketten aanbieden, auto’s kunnen worden aangeschaft middels privéleaseconstructies waarbij gewerkt wordt met scherpe restwaardegaranties. En er zullen meer keuzemogelijkheden komen. Bijvoorbeeld een efficiënte lease-auto, drie weken huur van een vakantieauto, een OV-kaart waar al dan niet een fiets bij wordt geleverd.

Daarbij zal ook het persoonsgebonden mobiliteitsbudget belangrijk worden, zegt Paul Dam van Mobility Mixx. Dit bedrijf van Lease Plan heeft onlangs het product Budget Manager geïntroduceerd. „Je geeft werknemers niet een lease-auto als arbeidsvoorwaarde, maar een budget. Als er geld tekort is, moet er worden bijbetaald. Maar er kan net zo goed geld overblijven. Het uitgangspunt is dat de zakelijke kilometers worden vergoed. Het budget geldt vooral voor privé- en woonwerkkilometers.”

De invoering van rekeningrijden in 2012 zal naar verwachting de zakelijkheid verder aanwakkeren. Want dan zal ook de milieubelasting op kilometerbasis inzichtelijk worden. Dat betekent een nog grotere transparantie.