Celstraf voor Fransen in Tsjaad

Zes leden van de Franse hulporganisatie l’Arche de Zoé zijn gisteren in de Tsjadische hoofdstad N’Djamena veroordeeld tot acht jaar gevangenisstraf met dwangarbeid. De rechtbank achtte bewezen dat het zestal geprobeerd heeft om 103 kinderen het land uit te smokkelen. De veroordeelden moeten tevens een schadevergoeding van 6,3 miljoen euro betalen aan de ouders van de betrokken kinderen.

Frankrijk kondigde direct aan dat het Tsjaad zal vragen om uitlevering van de veroordeelden. Uitlevering is volgens Parijs mogelijk op basis van een bilaterale overeenkomst tussen Frankrijk en Tsjaad.

De Franse aankondiging heeft geleid tot speculaties over een mogelijke verkorting van de opgelegde straf zodra de Fransen terug zijn in eigen land. De Tsjadische minister van Justitie Albert Pahimi Padacke zei vandaag dat „strafverlichting alleen kan geschieden met de instemming van de Tsjadische justitiële autoriteiten”.

De zes veroordeelde leden van l’Arche de Zoé hebben tijdens hun proces volgehouden dat zij zich wilden inzetten voor weeskinderen uit Darfur, de Soedanese oorlogsregio die grenst aan Tsjaad. Zij werden eind oktober opgepakt toen zij op het punt stonden om met de 103 kinderen naar Frankrijk te vliegen. Unicef en het Rode Kruis constateerden naderhand dat de meeste van de kinderen geen wees zijn en niet uit Darfur komen maar uit Tsjaad. Een van de zes Fransen heeft tijdens het proces verklaard te zijn voorgelogen door lokale hulpwerkers.

Een Tsjadiër en een Soedanees hebben vier jaar cel gekregen voor medeplichtigheid. Twee Tsjadiërs zijn vrijgesproken.

De kwestie rond l’Arche de Zoé heeft verontwaardigde reacties losgemaakt in zowel Frankrijk als Tsjaad. Veel Fransen laken de op z’n minst ondoordachte manier waarop l’Arche de Zoé te werk is gegaan. Tegelijkertijd zijn velen verbolgen over de in hun ogen oneerlijke rechtsgang tijdens het slechts vier dagen durende proces.

In Tsjaad hebben de autoriteiten alles in het werk gesteld om de indruk te vermijden dat de Fransen een voorkeursbehandeling zouden krijgen. Voorafgaand aan de rechtszaak is herhaaldelijk gedemonstreerd door Tsjadiërs die boos waren op de vroegere koloniale macht. Vorige maand kwam een groep Europese arrestanten, onder wie drie Franse journalisten, vrij nadat de Franse president Nicolas Sarkozy een bezoek had gebracht aan zijn Tsjadische ambtscollega Idriss Déby.