Ook als het niet meer vriest, tóch schaatspret

Tot grote spijt van veel schaatsliefhebbers is het al weer gedaan met het natuurijs.

Maar niet getreurd. Er zijn nog talloze kunstijsbanen waarop je terecht kunt.

Den Haag:13.12.6 Schaatsbaan Plein.. © foto/Roel Rozenburg

Nederland is het schaatsland bij uitstek. Slootjes, kanalen en meren: de liefhebber kan zijn hart ophalen in onze waterrijke omgeving. Als het vriest tenminste, en dat schort er nogal eens aan. Was het de afgelopen week net begonnen, is het deze week alweer voorbij. Zeker in de stad is het hoe dan ook vaak te warm om over de grachten of de vijvers te zwieren. Gelukkig heeft de Nederlandse koopmansgeest daar iets op bedacht: verhuurbare ijsbanen.

Ze duiken steeds vaker op in de binnenstad van grote steden. Soms als onderdeel van een winterfestijn, soms ingeklemd tussen de cafés en de marktkraampjes. Met (nep)kerstbomen eromheen en Hollandse hits uit de luidsprekers. Naast de noodzakelijke ijsvloer leveren verhuurders namelijk vaak bijpassende blokhutten en muziek- en lichtinstallaties.

Niet alleen in de steden is de ijsbaan een dankbare vorm van vermaak. Ook diverse openluchtmusea hebben een kunstijsbaan. „Het verleden komt hier tot leven”, zegt Helianthe Moningka van het Zuiderzeemuseum in Enkhuizen. „Een ijsbaan helpt om de oud-Hollandse sfeer op te roepen die we in ons museum willen overbrengen op de bezoekers.”

En inderdaad: doordat de ijsbaan aan de rand van de ‘stadskern’ staat, lijkt het of je net buiten de muren van het oude Enkhuizen over de gracht zwiert. Wél op knalblauwe ijshockeyschaatsen – de houtjes liggen ongebruikt te glimmen op een bankje. De muziek is niet écht ouderwets, maar verhoogt wel de gezelligheid. De lampjes die om de baan heen hangen, maken het geheel af.

„Eigenlijk wilden we de ijsbaan om de kerk heen leggen, zodat je tussen de oude gebouwen door kon schaatsen”, vertelt Moningka, terwijl we met wind mee naar de andere kant van de baan glijden. „Maar dat plan was toch wat te enthousiast voor ons budget.” Voor koek-en-zopie kunnen bezoekers wel in de stadskern terecht. Daar verkoopt de banketbakker warme chocolademelk, onmisbaar bij echte ijspret.

De ijsbaan in Enkhuizen is gemaakt volgens de ouderwetse methode: een grote bak, gevuld met water en bevroren door koelvloeistof. Wat wél nieuw is, is dat de bak van aluminium is en opklapbaar. Daardoor is de baan een stuk makkelijker op te zetten en af te breken. Moningka: „Het waterpas maken van de ondergrond duurde het langst. Daarna was het binnen een dag schaatsen geblazen.”

Dankzij het gemak waarmee de kunstijsbanen tegenwoordig zijn aan te leggen, is de vraag ernaar enorm gestegen, vertelt Anne Hoekstra van Ice World. Dat komt volgens haar ook door de zachte winters en tv-programma’s als Dancing on Ice. Het bedrijf bestaat sinds 1992 en is marktleider in de verhuur van mobiele ijsbanen. Sinds 2002 levert Ice World de moderne, aluminium variant. Het eerste jaar waren dat ongeveer tien banen in de Benelux, in 2006 vijfhonderd over de hele wereld. In Nederland heeft het bedrijf zo’n honderd banen gelegd, van het Openluchtmuseum in Arnhem tot de drie banen bij het Dancing on Ice.

Zo’n ‘echte’ kunstijsbaan is misschien makkelijk te leggen, maar zeker niet goedkoop. De prijs begint bij zo’n 15.000 euro. Daarmee is het geen optie voor particulieren, een welgestelde uitzondering daargelaten. Hoekstra: „We moeten het toch voornamelijk hebben van gemeenten en verhuur voor professioneel gebruik. De nieuwe ijsbaan in Biddinghuizen bijvoorbeeld.”

Voor mensen die toch graag thuis willen schaatsen en dat zelf moeten financieren, zijn er tegenwoordig ook betaalbare opties. Zo zijn er de synthetische banen. „Schaatsbanen, geen ijsbanen”, benadrukt Ruud Bloksma, oprichter van Global Green Ice. Zijn bedrijf verhuurt synthetische platen, die aan elkaar gelegd een prima schaatsmogelijkheid vormen voor recreatief gebruik. „Het is een soort Anton Pieck-idee: een winters landschap is niet compleet zonder schaatsers”, verklaart Bloksma de vraag naar schaatsbanen. De panelen zonder koelinstallatie of stroomverbruik zijn milieuvriendelijk en te betreden met gewone schaatsen. De prijs? Vijftien à twintig euro per vierkante meter. „Een Gerard van Velde zal hierop geen wereldrecord rijden”, legt Bloksma uit, „maar voor kinderen en volwassenen die gewoon lekker wat rondjes willen schaatsen, is het ideaal.” Enthousiast geworden? Voor zo’n vijfhonderd euro heb je 25m2 schaatsbaan in je woonkamer liggen.