Vitra-directeur: ‘Lounge Chair was te mannelijk’

Een designklassieker is als Goethe’s Faust: hij staat open voor nieuwe interpretaties. Dat zegt Rolf Fehlbaum (66), directeur het Zwitserse meubelbedrijf Vitra. Hij vroeg de Nederlandse ontwerpster Hella Jongerius om een nieuwe versie in wit leer te maken van de Lounge Chair, de beroemde fauteuil van de Amerikaanse ontwerpers Charles en Ray Eames.

Wat was er mis met de oude versie?

„De oorspronkelijke witte Lounge Chair had iets ondoordachts. De contrasten waren te groot: het leer was te wit, het hout en de voet te donker. Bovendien was de stoel te mannelijk. Het was tijd voor een meer uitgebalanceerde interpretatie die beter bij deze tijd past.”

Waarom vroeg u Hella Jongerius?

„We willen onze designklassiekers niet elk jaar uitbrengen in de kleur van het seizoen. We zochten dus geen decorateur maar iemand die met ogen van nu naar de stoel kan kijken, een persoonlijkheid. Zo kwamen we bij Hella uit. Weinig ontwerpers zijn zo serieus bezig met materiaal en kleur. Bovendien heeft zij een groot gevoel voor cultuur en voor man-vrouwverhoudingen.”

Waarom moest de Lounge Chair minder mannelijk worden?

„De verhouding tussen man en vrouw is nu heel anders dan vijftig jaar geleden. Duitsland heeft nu een vrouwelijke bondskanselier, om maar wat te noemen. De hoogste tijd dus om de meest masculiene stoel een wat vrouwvriendelijker uitstraling te geven.”

Sommige designliefhebbers zullen zweren bij de originele versie van een stoel.

„Zij kunnen de versie blijven kopen met zwart leer en palissander schalen. Maar vasthouden aan de allereerste versie van de stoel is onzin. Voor Charles en Ray Eames was een ontwerp nooit af. Ze verbeterden hun producten steeds. Of ze hadden ingestemd met deze nieuwe witte stoel? Die vraag stellen we onszelf bij elke aanpassing. Ik denk dat deze nieuwe versie een verantwoorde reactie is op een nieuwe tijd.”

Vlak voor zijn dood zei Charles Eames dat er een zekere lelijkheid aan de Lounge Chair kleefde. Is de nieuwe witte versie niet te mooi geworden?

„De Lounge Chair is inderdaad geen mooie stoel. Al zou ik hem eerder vreemd dan lelijk willen noemen. Een moderne uitvoering van de traditionele Engelse clubfauteuil. Dus zowel oud als nieuw tegelijk. Die ongerijmdheid is een belangrijke verklaring voor het succes. Het is geen stoel waar je meteen voor valt. Maar hij blijft wél intrigeren. Zo werkt dat: dingen die op het eerste gezicht mooi zijn, vervelen snel. U hebt gelijk: de nieuwe witte versie is een stuk aantrekkelijker dan de oude. Maar door het contrast tussen de lichte kleuren en het zware silhouet blijft de stoel voor mij vreemd genoeg.”

Jongerius gaat voor Vitra ook andere design classics onder handen nemen. Verwacht u meer spectaculaire metamorfoses?

„Nee. Geen enkele andere stoel in ons programma is zo mannelijk als de oude witte Lounge Chair. Dat omdraaien zorgde voor het spectaculaire verschil. Toch is er genoeg te doen. Neem de Aluminium Chairs van Eames. Die zijn ontworpen voor thuisgebruik, maar in de loop der jaren uitgegroeid tot kantoorstoelen. Daar is het uiterlijk op aangepast: zwarte stof en gepolijst aluminium. Maar in het DNA van deze stoelen zit nog steeds het thuisgebruik opgesloten. Aan Hella de taak dat weer naar boven te halen.”

In de VS is de Herman Miller-versie van de Lounge Chair te koop voor 2.695 dollar. Waarom beginnen de Vitra-stoelen pas bij 5.850 euro?

„Wij hebben andere ideeën over leer- en houtkwaliteit dan Herman Miller. Zet twee stoelen naast elkaar en ik zie meteen welke van ons is. Daarnaast heb je in Amerika dealers die bereid zijn een groot deel van hun marge in te leveren. En vergeet het koersverschil niet. Als de dollar opkrabbelt, kan het verschil zo weer een stuk kleiner worden. AR