Zwemles voor reserves vrouwenestafetteploeg

De Nederlandse vrouwen liepen op de EK een estafettefinale mis omdat de ‘reserves’ niet snel genoeg waren in de series. Een inschattingsfout die niet zonder gevolgen blijft.

Rob Schoof

Het is een tactiek die alle sterke zwemlanden toepassen: spaar zoveel mogelijk de beste estafettezwemmers voor de finale, en laat het voorbereidende werk, de series, over aan de ‘reserves’. Voorwaarde is wel dat de tweede garnituur zo hard zwemt dat die finale wordt gehaald.

Het Nederlandse vrouwenzwemmen is op dit moment zó breed in de top dat dat geen probleem zou moeten zijn op de 4x50 meter wisselslag, maar toch ging het zaterdag hopeloos mis tijdens de Europese kampioenschappen kortebaan (25 meter) in het Hongaarse Debrecen.

Het viertal Ranomi Kromowidjojo, Jolijn van Valkengoed, Chantal Groot en Saskia de Jonge kwam in de series niet verder dan de tiende tijd. Weg finale, weg medaille en, naar later bleek, weg wereldrecord, want Duitsland (1.46,67) verwees het twee jaar oude wereldrecord van de Nederlandse ploeg (1.47,44) een paar uur later naar de geschiedenisboeken.

Jacco Verhaeren, technisch directeur van de zwembond (KNZB), had het vol ongeloof aangezien. „Het was een schandalig slechte race en een belangrijke les voor mij”, zei de succesvolle zwemtrainer later tegen persbureau ANP.

Vooral Chantal Groot had ondermaats gepresteerd in de series. Zij kan zich volgens Verhaeren moeilijk schikken in een reserverol. „Ik ga ervan uit dat iedereen ook in de series honderd procent gemotiveerd op het blok staat, maar dat heb ik vandaag niet gezien”, zei hij. „Dit is een belangrijke les voor de Olympische Spelen. Ik ga zeker navragen of ze zich wel voor een reserverol kunnen opladen, want anders kan ik beter iemand anders meenemen.”

Verhaeren was er op basis van de vorm en de persoonlijke records van uitgegaan dat de reservezwemsters zich gemakkelijk zouden plaatsen voor de finale. „Ik heb zeker geen risico genomen, want normaal moeten deze vier makkelijk 1.50 of 1.51 kunnen zwemmen. Dat was genoeg. Maar ze zaten ver boven hun niveau en een aantal zelfs ver boven hun individuele niveau.”

Chantal Groot (25), zwemster van het Nationaal Zweminstituut Amsterdam (NZA), is verwikkeld in een zware concurrentieslag met een groeiende groep Nederlandse topzwemsters. Tijdens de Olympische Spelen van Sydney (2000) maakte Groot als seriezwemster deel uit van de zilveren estafetteploeg op de 4x100 meter vrij. Vier jaar later, in Athene, zwom Groot wel eigenhandig naar brons in de finale van hetzelfde estafettenummer. Bij de laatste wereldkampioenschappen, in maart van dit jaar in Melbourne, moest ze haar plek weer afstaan door de opkomst van jonge zwemsters als Femke Heemskerk en Ranomi Kromowidjojo.

Hoe zwaar die concurrentie in de Nederlandse zwembaden is bleek gisteren, toen wereldrecordhoudster Marleen Veldhuis zich maar ternauwernood wist te plaatsen voor de finale op haar favoriete afstand, de 50 meter vrije slag. Zij eindigde in de series achter Hinkelien Scheuder, en maar tweehonderdste van een seconde voor Kromowidjojo, de derde Nederlandse sprintster. Omdat maar twee zwemsters van één land naar de finale mogen viel Kromowidjojo uiteindelijk af, tot opluchting van Veldhuis.

Toch was het niet alleen maar kommer en kwel voor de Nederlandse zwemploeg in Debrecen. Vrijdag was de estafetteploeg op de 4x50 meter vrije slag al in een wereldrecord naar het goud gezwommen.

Voor Veldhuis kwam het, na de moeizame series op de 50 vrij, toch nog goed. Zij haalde de Europese titel in een supersnelle tijd (23,77) en bleef daarmee haar Duitse concurrente Britta Steffen (23,80) net voor. Steffen was Veldhuis op de 100 meter vrije slag te snel af geweest. Hinkelien Schreuder bekroonde haar sterke zwemmen op de EK met haar tweede bronzen medaille.

Gisteren brak ook de lach door op het gezicht van Inge Dekker. De beoogde opvolgster van Inge de Bruijn op de vlinderslag won met gemak de finale van de 100 meter vlinder (56,82). Chantal Groot eindigde in die finale als vijfde. Dekker had eerder op de EK in Debrecen al zilver gewonnen op de 50 meter vlinderslag.