Heurelho

Een doelman is zijn eigen getto. Hem mag je niet horen. Het mooiste is: schim tussen de palen. Een echte keeper loopt na de wedstrijd alleen het veld af – ingekeerd, neerwaarts.

Dat een spastische clown als Fabien Barthez met de Franse tricolores ooit wereldkampioen is geworden, blijft een belediging voor het doelwachtersvak. Aap onder de lat. Kermisattractie. Je wilt het niet zien als bewonderaar van Lev Yashin. Ik heb altijd genoten van Jan Jongbloed. Gebeitelde somberaar tussen de palen, wel attent in het meevoetballen. Jan bleef, in alle feestvreugde, de hengelaar van Oranje.

Doelmannen hebben praatjes gekregen. Sommigen zijn daartoe zelfs officieel gelegitimeerd als aanvoerder. Edwin van der Sar, om er een te noemen. Geweldige keeper, mooie man, maar ik blijf het vreemd vinden dat hij is uitvergroot tot woordvoerder en sociaal bemiddelaar van het Nederlands elftal. Nog erger, gangmaker van de publieksgroet. Na de wedstrijd schiet Van der Sar als een opgevoerde brommer uit zijn doel. Atomisch gemuteerd tot breekijzer in de rush naar de kleedkamer. Edwin jaagt zijn team het hele veld rond, als volleerd wilddrijver. Alle 22 armen moeten tijdens het ererondje de lucht in. Weerspannigheid is niet toegestaan.

De veestapel Oranje.

Nee, Van der Sar doet het niet voor zichzelf, hij doet het voor Marco van Basten en voor Henk Kesler. En voor de sponsors. Hij heeft ook nog het charisma om naar de supporters toe op te treden als strateeg van vergevingsgezindheid. Dat kon het Nederlands elftal de afgelopen jaren wel gebruiken. Maar toch, al die bijbaantjes breken de schoonheid van een doelman. Je wordt dan zelf meer branding dan rots.

Er is een nieuwe stap gezet in de onttakeling van de keeperslegende: de doelman als klokkenluider. In München sneerde Oliver Kahn een paar buitenlandse vedetten de berm in. Nagenoeg gelijktijdig schoffelde Heurelho da Silva Gomes de leiding van PSV onderuit. Kahn kreeg een week schorsing, Gomes kreeg een contractverlenging.

Dat PSV een puinhoop is, mag gezegd worden. Maar komt het een doelman toe om aan de alarmbel te trekken? Daar dient een nummer 10 voor, of een spits, desnoods een aanvallende middenvelder of een libero. Backs en keepers moeten hun plaats kennen. Afweergeschut. Zwijggeld. Stel je voor dat Berry van Aerle in zijn gloriejaren had geroepen dat PSV iets creatiever mocht zijn in de balcirculatie – heel Brabant in een deuk.

Je kon het al een tijdje zien aankomen dat Heurelho da Silva Gomes moeite heeft met de weelde van zijn onvervangbaarheid. De Braziliaanse doelman ging steeds meer kunstjes vertonen ter attentie van de fans. Van het strekken en rekken voor de aftrap maakte hij een hoogmis. Na de wedstrijd ging hij hondjesgedrag vertonen: kwispelend de tribunes tegemoet. Er kwam geen einde meer aan het klappen van zijn grote handen. De weg naar de catacomben kon hem niet lang genoeg duren. Toen hij vorige week ook nog aanliep tegen spandoeken en gedrapeerde steunbetuigingen moest hij even huilen. Sentiment had het over genomen van doodsverachting. Dan gaan ze in Eindhoven helemaal uit hun dak. Huerelho: een liefdesgek. Maar ben je dan nog doelman?

De striemende kritiek op het warrige beleid van PSV zal nog lang blijven hangen. Zeker nu ook Jan Wouters de doelman in de afbladdering volgde: geen balans in het elftal; jonge spelers slecht begeleid. Dat zijn dan nog zichtbare tekenen van de crisis. In de bestuurskamers regeert ouderwets chagrijn.

Moet Jan Reker niet een paar weken naar Ameland om na te denken? Hij mag dan ooit een voortreffelijke vakbondsman zijn geweest, als directeur bakt hij er bitter weinig van. Zijn suggestie dat Ronald Koeman bezig was half PSV leeg te kopen, is een iets te doorzichtig mistgordijn voor het eigen falen. Misschien willen Ajax, AZ en Feyenoord ook wel een paar PSV-jonkies die in Eindhoven maar niet in balans willen geraken. Hoe zou het trouwens met de balans van Reker zelf zijn? Als je alles en iedereen om je heen degradeert, ben je wel heel gauw in brons gegoten.

De eeuwigheid Jan Reker.

Ha, daar komt de kerstman, ook ad interim natuurlijk, maar toch in blijde verwachting. Sef Vergoossen als mysterie van de hoop: ex-bisschop Muskens hoort het donderen in Japan. Edoch, Sef komt Jan redden. Zo gaat dat in kringen waar een rozenkrans meer circulatie heeft dan de bal. Philips? Sponsor van Allah zou natuurlijk ook kunnen.