Het gelijk van de erotische geeuw is wat vermoeiend

Wolter Seuntjens: Gaap! De ontdekking van de geeuw

De Boekenmakers, 256 blz., €6.95

De geeuw of gaap is een mysterie. Waarom mensen (en flink wat dieren) de gewoonte hebben om zo nu en dan met verwrongen gezicht en trillende kaken adem te halen, is nog altijd niet wetenschappelijk aangetoond – laat staan de aanstekelijkheid van dit onaangepaste gedrag.

Wolter Seuntjens is een van de weinige geeuwonderzoekers of ‘chasmologen’. In zijn opmerkelijke proefschrift On Yawning or The Hidden Sexuality of the Human Yawn (Vrije Universiteit, 2004) stelt Seuntjens dat geeuwen niet zozeer voortkomt uit vermoeidheid of verveling, maar een erotische invitatie is. Het werk werd met gefronste wenkbrauwen ontvangen. ‘Gapen is geil’ kopte de Volkskrant boven de recensie.

Seuntjens is zich bewust van zijn critici. Gaap! is niet wetenschappelijk, maar streeft ‘wetenschappelijke geloofwaardigheid’ na, zo staat in de inleiding. Het boek hinkt. Enerzijds heeft Seuntjens een inleiding op de geeuw voor een breed publiek willen schrijven. Anderzijds probeert hij opnieuw de erotische lading van de geeuw te staven.

In de onderbouwing legt Seuntjens vrijelijk verbanden tussen talloze citaten en fragmenten uit onderzoek, maar ook uit de literatuur, film, tekeningen en cartoons. Zo is Gaap! aanvankelijk vermakelijk en soms aannemelijk, maar het gaat al snel ten onder aan de bewijsdrang van een overtuigde eenling.

Misschien krijgt Seuntjens ooit wel gelijk en blijken de critici de ‘mattere geesten’ uit het motto boven zijn conclusie. Dit stukje sluit af zoals hij het thema geeuwen uit slaperigheid uiteindelijk open laat. Met een citaat uit De avonturen van Alice in Wonderland van L. Carrol: ‘„Als we eens van onderwerp veranderden”, onderbrak de Maartse Haas, geeuwend. „Ik word hier moe van”.’

Eppo König

Rectificatie / Gerectificeerd

Gaap!

Bij de boekrecensie Het gelijk van de erotische geeuw is wat vermoeiend (vrijdag 14 december, pagina 26) van het boek Gaap! van Wolter Seuntjens staat een verkeerde prijs. De uitgave kost niet 6,95 euro maar 18,95 euro.