Dronken dutten op het asfalt in Londen

Rose Tremain: The Road Home. Chatto & Windus, 365 blz. €18.95

Behalve op een oeuvre van tien romans plus vele korte verhalen kan Rose Tremain bogen op een van de meest verleidelijke titels die ooit bedacht zijn: Music and Silence, voor haar roman van 1999 die speelt aan het hof van Denemarken in de 17de eeuw. Daar steekt The Road Home droog en alledaags tegen af: gelukkig alleen de titel, niet de inhoud.

Wie er na lezing een betere titel voor wil bedenken zal waarschijnlijk zoeken naar een formule die de hoofdpersoon en zijn inspanningen vertolkt. Zoiets zou goed passen, omdat Lev voortdurend in het centrum van de aandacht staat en de lezer vervuld raakt van zijn ambitie, zijn liefdes en zijn lasten.

Die ambitie is in het begin nog bescheiden. De 42-jarige Lev komt vanuit een ongenoemd Oost-Europees land in Londen aan met de hoop dat hij er meer zal kunnen verdienen dan thuis. Hij neemt een nietig baantje aan als bezorger van reclamebiljetten en gaat vervolgens iets meer verdienen als schoonmaker in een restaurant.

Als hij dan een flat kan delen met een welbespraakte Ierse leeftijdgenoot komt zijn verleden aan de orde: opgegroeid in een dorpje in de bergen in de buurt van de kleine stad Baryn, en daar getrouwd geweest met de mooie Marina die op haar 36ste is overleden en hem een dochtertje heeft nagelaten dat nu bij oma woont.

Nadat hij in het restaurant de kans heeft gekregen om aanleg voor de kookkunst te tonen en promotie heeft gemaakt in de keuken, raakt hij verwikkeld in een liefdesrelatie met de mollige en seksbeluste Sophie. Die leidt tot een explosief drama als zij hem meeneemt naar het Royal Court Theatre voor de première van een modieus progressief toneelstuk. Niet alleen wordt hij woedend over het gebrek aan fatsoen in het stuk, hij ontdekt in de pauze dat Sophie al gevorderd is in een nieuwe relatie met een zelfverzekerde Londense celebrity.

Zijn uitbarsting in de foyer is het toppunt in het verhaal. Als hij daar overheen is bedrinkt hij zich in de pub naast het theater, doet midden in de nacht een dutje op straat en wordt opgepakt door de politie. De relatie met Sophie komt nooit meer goed en hij raakt ook zijn baan kwijt omdat ze haar in het restaurant harder nodig hebben dan hem. Even gaat hij nog aan de slag als aspergeplukker in Suffolk, keert toch weer terug naar Londen, waar een ander restaurant hem aanneemt. En geleidelijk slaagt hij er in om zoveel geld bij elkaar te krijgen dat hij in zijn land van herkomst een eigen bedrijf zal kunnen beginnen.

In de laatste fase, na de maanden in de regen van het aspergeland, ontspant Levs levensgeschiedenis zich. Hij is dan een geschoolde immigrant geworden die met hard werken bereikt wat hij zich voorgenomen had. Dat is dan wel verheugend voor hen die begrip en sympathie zijn gaan voelen voor Lev zoals Tremain hem uitbeeldt, maar als we begrijpen dat alles terechtkomt, neemt ook spanning af.

Tegen het eind van het verhaal kijkt Lev uit over het stuwmeer in de buurt van Baryn waarin zijn geboortedorp is verdwenen. Zijn Ierse vriend Christy, overgekomen uit Londen, meent te begrijpen wat hij denkt: het uitzicht is net zo wild en weemoedig als Ierland. Wij lezers hebben het waarschijnlijk beter door: hij voelt zich arrivé, met de hoop en de verwachtingen achter zich.