Ontwikkelingsvaccin

Nederlandse ouders die hun baby willen beschermen tegen ernstige diarree moeten de vaccinatie zelf betalen.

Baby’s die in hun eerste levensmaanden tweemaal een vaccin tegen het diarree veroorzakende rotavirus krijgen, halveren hun kans op een ernstige diarree. Zónder het vaccin krijgen ongeveer 9 op de 100 baby’s een akelige diarree in hun eerste levensjaar. Mét het vaccin is dat 5 op de 100.

Dat is mooi voor de 4 van iedere 100 die de dans ontspringen. En één van die kleintjes blijft ook nog een ziekenhuisopname bespaard. De cijfers rollen uit een onderzoek naar het rotavirusvaccin Rotarix, van fabrikant GSK. De resultaten stonden op 24 november in het Britse medisch-wetenschappelijke tijdschrift The Lancet. Het is mooi Europees onderzoek: de kinderen kregen het vaccin, in de vorm van een drankje, gelijktijdig met de gebruikelijke geprikte babyvaccins.

Maar niemand weet van te voren wélke baby’s de diarree krijgen en bij wélke baby’s het vaccin helpt. Hebben honderd ouders er ieder minstens 120 euro voor over om onheil af te wenden dat maar vier van hen zal treffen? Die 120 euro zijn de kosten van de noodzakelijke twee doses van Rotarix die ieder kind moet krijgen om goed beschermd te zijn.

Wie zijn kind wél wil beschermen moet dat in Nederland nog zelf betalen. Het rotavirusvaccin is nog niet opgenomen in het Rijksvaccinatieprogramma. Gebeurt dat wel, dan betaalt iedere belastingbetaler mee, via de AWBZ-premie. In de Verenigde Staten hebben de Centers for Disease Control (CDC) al een jaar geleden geadviseerd om alle baby’s in de VS het vaccin te geven. Maar in Nederland hebben minister en parlement nog niets besloten. Gebeurt dat wel, dan wordt het vaccin een stuk goedkoper, want bij massale aankoop zakt de prijs.

De kans blijft bestaan dat de Nederlandse regering en het parlement niet zoveel geld willen uittrekken voor een vaccin tegen een ziekte die met goede zorg vanzelf over gaat.

Wat Nederland zou kunnen doen is het geld dat virtueel wordt bespaard door het rotavirusvaccin niet in te voeren, te besteden aan rotavirusvaccin voor kinderen in ontwikkelingslanden. Jaarlijks overlijden daar ruim 600.000 jonge kinderen aan rotavirusdiarree, tegenover 200 in de Europese Unie. Het is niet zeker dat Rotarix en Rotateq ook in ontwikkelingslanden werken. Het rotavirus is niet overal hetzelfde. En vaccindeskundigen komen er langzamerhand achter dat de afweer van kinderen ook niet over de hele wereld eender is. Rotarix en Rotateq worden nu eindelijk wel getest in gebieden waar de rotavirussterfte hoog is: in Bangladesh, Mali, Ghana, Kenia, en Vietnam.

Wim Köhler