Niet alleen lusten, ook lasten voor kleine accountants

Een groep van kleine registeraccountants wilde gisteren de macht grijpen op de ledenvergadering van hun beroepsorganisatie Nivra. Ze werden na een jaar herrie weggestemd.

Een coup van een groep kleine accountants tegen de Grote Vier is mislukt.

Maandenlang maakte onder de naam ‘Stichting Wakkere Accountant’ een groep kleine accountants stampei over de overheersing van hun beroepsorganisatie Nivra door de Big Four (KPMG, Ernst & Young, Deloitte en PricewaterhouseCoopers). Die vier grote accountantsorganisaties leggen de aangesloten registeraccountants veel te strenge eisen op. Oneerlijke concurrentie, vonden de kleintjes, want voor het werk dat zij doen, zijn die vereisten helemaal niet nodig.

Het Nivra is niet zomaar een club accountants, het is een zelfregulerende organisatie van de beroepsgroep die bij wet de bevoegdheid heeft gekregen om regels op te stellen om de kwaliteit van het accountantswerk te waarborgen. Al is de overheid er in de laatste jaren tussen gesprongen. Na de boekhoudschandalen bij Enron en Ahold stelde de overheid accountants onder toezicht van de Autoriteit Financiële Markten (AFM), waar ze een vergunning moeten aanvragen. Even later, december 2006, vernieuwde het Nivra zijn gedragscode waar alle leden aan moeten voldoen. Wie zich niet aan de regels houdt, kan door de tuchtrechter uit het Nivra-register worden geschrapt en mag zich dus geen registeraccountant (RA) noemen.

Kleine accountantskantoren voelen zich gediscrimineerd omdat zij een heel ander takenpakket hebben dan de grote accountants. De Grote Vier en een paar middelgrote accountantsorganisaties doen de wettelijke controles op jaarrekeningen van beursgenoteerde ondernemingen en financiële instellingen. Alle andere accountants, de overige 70 procent van de Nivra-leden, dragen wel de titel RA, maar doen geen wettelijke controles. Zij adviseren kleine bedrijven. Dat ook zij aan veel strengere regels moeten voldoen, zet kwaad bloed.

Omdat een verzoek van 40 leden van de 14.000 al genoeg is om een ledenvergadering uit te schrijven, kwamen de registeraccountants gisteren in Almere bijeen. Meer dan 600 leden waren afgekomen op wat een historische vergadering had moeten worden. De uitslag leek ervan af te hangen welke registeraccountants hun kantoor een middag in de steek hadden willen laten: de employés van de grote kantoren of de zelfstandige accountants.

De Stichting Wakkere Accountant wilde uitbreiding van het bestuur met tien leden, allemaal kleine accountants. Voorzitter Corneel Spil van SWA had zichzelf gekandideerd voor het voorzitterschap van het Nivra. Een aantal leden stuurde de ene na de andere motie in, die Nivra vervolgens netjes op de site zette. De meest opzienbarende motie om gewoon alle gedragsregels af te schaffen voor accountants die geen wettelijke taken verrichten, kon niet de sympathie wegdragen van het Nivra. „Wel de lusten, niet de lasten”, zei het bestuur hierover.

Het verwachte tumult bleef uit. Zoals ook in de beroepspolitiek was Spil als opposant na de vergadering absoluut de winnaar wat betreft het aantal interrupties. Maar al heel snel stond vast dat zijn woorden weinig indruk maakten op de ‘zwijgende meerderheid’. Alle moties die een rigoureuze koerswijziging eisten, werden consequent met meer dan 75 procent van de stemmen verworpen. Geen ongeplande wijzigingen in het bestuur, en de gedragsregels worden absoluut niet afgeschaft, zo bepaalde de vergadering.

Het meest spannend was nog de eerste stemming over de vraag of er wel of geen borrel gedronken moest worden na afloop van de vergadering. Hier was ‘slechts’ een meerderheid van 63 procent vóór. De leden namen bovendien een motie aan om de invloed van activistische leden te beperken door de grens voor het aanvragen van een ledenvergadering op te trekken tot 300 leden. Daar is een wetswijziging voor nodig.

De vraag is of deze vergadering de anticlimax is geweest van een jaar vol verhitte debatten of het begin van een onoverbrugbare kloof tussen de kleine en grote accountants. Jan Helderman, die gisteren met een overweldigende meerderheid Spil versloeg bij de verkiezing voor de Nivra-voorzitter, probeerde in zijn toespraak de boel weer bij elkaar te brengen. „De tegenstellingen zijn minder groot dan ze lijken. We blijven elkaar vinden.”

Aad Boer, secretaris van de Wakkere Accountant, weet nog niet precies hoe het nu verder moet. „Ik denk dat we eerst de feestdagen moeten zien te overleven om daarna naar de toekomst te gaan kijken. Afsplitsen van het Nivra zal niet zo snel gebeuren, maar het blijft vervelend om als kleine accountant te worden aangekeken op de puinhopen die de grote kantoren er soms van maken.”

Lees meer over de coupplegers onder de accountants op www.wakkereaccountant.nl