Live de vertraging en aankomsttijd

KPN en NS zijn gestopt met het maken van een systeem met actuele reisinformatie.

Maar een alternatief ligt al maanden klaar.

„Dames en heren, welkom in de trein van Groningen naar Den Haag”, zegt de vertrouwde vrouwenstem van NS. Tegelijkertijd verschijnen op een helderblauw beeldscherm de namen van de tussenstations met de verwachte aankomsttijden. Even later is op een kaart van Nederland de route te zien. Aansluitend volgt reclame.

Dit is een proefopstelling van het Noord-Hollandse bedrijf Infologic met virtuele reisinformatie van NS. Als dit systeem ‘live’ zou gaan, zouden reizigers in de trein én op het station real time worden voorzien van alle benodigde actuele reisinformatie, ook over vertragingen en aansluitingen. „Dit systeem kan zo worden geïnstalleerd”, zegt directeur Rudolf Rijsdijk van het softwarebedrijf. „Ik begrijp niet dat NS het niet wil.”

Passenger information and entertainment system (PIAES) heet het systeem dat Infologic met NS-dochter Strukton als hoofdaannemer ontwikkelde. Strukton kreeg het contract enkele jaren geleden na een openbare aanbesteding. Het softwarebedrijf Infologic, dat ook de vluchtinformatie voor passagiers op Schiphol en andere grote luchthavens verzorgt, maakte een systeem waar iedereen tevreden over was. Ook NS. Op 1 maart zette een manager namens NS zijn handtekening onder een testrapport, waarmee PIAES zijn proeve van bekwaamheid had doorstaan. Dit blijkt uit stukken waar deze krant inzage in heeft gehad. Installatie in de eerste groep van veertig intercitytreinen, de zogeheten Koplopers, was inmiddels begonnen. Maar op 14 maart stuurde NS een brief aan Strukton waarin staat dat wegens „moverende redenen” alsnog van PIAES werd afgezien.

NS zei meer toekomst te zien in Smart Connection, een nog te bouwen systeem van KPN voor actuele reisinformatie, internet en infotainment. NS vroeg Infologic de rekening te sturen voor gedane inspanningen. Van Rijsdijk: „Er is nog steeds niets betaald. NS wil ons afkopen met 1,5 miljoen euro, wij eisen het dubbele.”

Een IT-manager bij Strukton zegt dat hij „weinig gecharmeerd” was door de koerswijziging van het moederbedrijf NS. „KPN was er bij de aanbesteding juist uit gegooid. Nu kwamen ze via de achterdeur weer binnen.” PIAES had volgens de manager bewezen goed te functioneren. „De schermen die al in treinen waren geïnstalleerd, moesten we er weer uit halen.”

Strukton werd vervolgens tegen wil en dank gevraagd mee te werken aan het opzetten van Smart Connection van KPN. „Bij KPN heb je snelle jongens die zich arrogant opstellen. Alleen hun product is goed. We hebben ons best gedaan, maar je wilt niet weten hoeveel het heeft gekost.”

Maar vorige week maakte NS bekend dat ook Smart Connection met KPN niet doorgaat. „Het initiatief is in zijn opzet te grootschalig en bedrijfseconomisch niet haalbaar”, zei NS in een verklaring. De IT-manager van Strukton zegt dat hij en zijn medewerkers zaten te „gniffelen” toen dit nieuws bekend werd.

Richard de Leeuw, de verantwoordelijke IT-manager bij NS, erkent de kwaliteit van PIAES. „Maar we kwamen tot het inzicht dat KPN met een beter product kwam dat paste in alle 1.200 intercitytreinen. In de uitwerking daarvan merkten we dat de kosten veel te hoog zouden worden.”

De Leeuw zegt dat NS „zeer teleurgesteld” is door het mislukken van Smart Connection. Teruggaan naar PIAES voor alle treinen zou wel kunnen, denkt De Leeuw, „maar tegen dezelfde hoge kosten als het systeem van KPN”. Vrijdag overlegt Strukton met NS over reizigersinformatie en daarbij zal PIAES opnieuw worden besproken. Een mogelijkheid om dit systeem alsnog te redden is het loskoppelen van de internetfunctie en de reizigersinformatie, denken de managers van Strukton. Het geschikt maken van treinen voor breedband internet vereist namelijk de aanleg van kabels tussen rijtuigen. Dat kost veel tijd en geld. Maar schermen met reizigersinformatie, draadloos met ‘de wal’ verbonden via GPRS of UMTS, is volgens Strukton eenvoudiger. „Daar kunnen we binnen acht weken mee beginnen.”

Minister Camiel Eurlings (Verkeer en Waterstaat, CDA) stelde vorige week 15 miljoen euro ter beschikking om de informatievoorziening van NS vlot te trekken. Is dat genoeg? De Leeuw: „Ik doe geen mededelingen over de werkelijke kosten. Maar we zaten in onze begroting voor Smart Connection met een gat van tientallen miljoenen. Dan weet u het wel.”