‘Bij overnames kunnen wij snel toehappen’

Hoe vergaat het de kleinere Nederlandse banken na de overname van ABN Amro? Topman Sjoerd van Keulen van SNS Reaal: „Fortis en ABN Amro zijn nog wel even bezig met hun integratie.” 

Door een voortvarend overnamebeleid is SNS Reaal veranderd van een bankverzekeraar in een ‘verzekeraar-bank’. Het zwaartepunt is verschoven naar verzekeringen: die zorgen nu voor 60 procent van de inkomsten. Voor het bedrijf in mei 2006 naar de beurs ging, was dat nog 40 procent. Gesprek met topman Sjoerd van Keulen (61), voormalig directeur van Fortis Bank Nederland.

Waar staat SNS Reaal in de huidige Nederlandse financiële wereld, die steeds verder consolideert?

„In die wereld zijn wij een van de consolidators. Wij némen over. Sinds onze beurgang hebben we een flink aantal overnames gedaan, vooral in de verzekeringswereld: we kochten de Nederlandse activiteiten van Axa en van Zwitserleven.”

SNS is natuurlijk zelf geen prooi. De Stichting Beheer SNS Reaal bezit ruim 54 procent van de aandelen.

„Hoewel het daar niet voor is bedacht, zijn wij daardoor inderdaad beschermd. De stichting heeft overigens het voornemen om ooit een minderheidsbelang te krijgen.”

Is de verschuiving naar verzekeren bewust geweest?

„Het was min of meer toevallig. De overnames die we hebben kunnen doen na de beursgang waren vooral mogelijk in de verzekeringswereld. Die markt is, anders dan de bancaire, nog niet zo samengeklonterd.”

Voorlopig dus geen aankoop van een bank?

„Ook in de bankwereld verwacht ik nog wel wat verschuivingen. Financieel hebben we nog wel armslag, maar onze eerste prioriteit is het integreren van Axa en Zwitserleven. In het recente verleden hebben we vaker geprofiteerd van onverwachte ontwikkelingen. De verkoop van Bouwfonds bijvoorbeeld [in 2006, red.] ABN Amro wilde deze dochter aanvankelijk in één geheel verkopen. Koper Rabobank voorzag problemen met de mededingingsautoriteit en besloot af te zien van de financieringstak. Toen werd ik snel gebeld. Men wist dat wij geïnteresseerd waren. Op dit soort overnamekandidaten die van de wagen vallen, kunnen wij snel toehappen.”

Hoezo?

„Na de beursgang kregen we niet alleen zelf behoorlijk wat geld in kas, dat gold ook voor onze grootaandeelhouder. De financiering van een overname is voor ons zoveel gemakkelijker geworden. We kunnen snel beslissen. Soms moet je binnen 24 uur bepalen of je in een tweede ronde een hoger bod wilt uitbrengen. Bijkomend voordeel voor ons is dat we in de overname-mode zitten: zeker na Axa hadden we wel enige routine.”

Ziet u dan dat andere spelers minder snel kunnen schakelen?

„Waar wij misschien van hebben geprofiteerd, is dat bij de overname van ABN Amro partijen betrokken waren die op dat moment andere dingen aan het hoofd hadden.”

U bedoelt: Fortis was ook geïnteresseerd in Zwitserleven?

Glimlachend: „Wij hadden daar wel meer concurrenten.”

Was die strijd om ABN Amro van enige invloed op uw voortvarende overnametempo?

„Er speelt altijd iets psychologisch mee. Als er beweging in de markt zit, dan wil je meebewegen. Niemand wil achter het net vissen. Al ging het bij Zwitserleven echt om hun pensioenen.”

Aast u op de divisies van ABN Amro die Fortis van eurocommissaris Kroes moet afstoten?

„Er is officieel nog niks te koop, maar we kijken altijd naar alles. Kroes zou er overigens de voorkeur aan geven dat deze onderdelen in buitenlandse handen komen. Als dat waar is, gaat ze volledig voorbij aan het feit dat de Nederlandse bancaire markt de meest concurrerende is in Europa.

„Er is nog iets vreemds aan de eisen van Kroes. Die te verkopen onderdelen – onder meer Hollandsche Bank-Unie – vormen een wel heel rare punt uit de taart van ABN Amro. Ze zijn volledig geïntegreerd binnen de divisie Nederland. Het wordt een enorme klus die af te stoten zonder verlies van klanten en medewerkers.”

Heeft SNS Reaal ook baat bij de samenklontering in de top van de Nederlandse bankenmarkt?

„Ook hier geldt: we hebben meer kansen zolang de concurrentie andere prioriteiten heeft. Fortis en ABN Amro zijn nog wel even bezig met hun integratie. En ING is druk met het integreren van de Postbank. Dat geeft enige ruimte in de markt.

„Daarentegen: klanten lopen niet zomaar weg. Wel merk ik dat consumenten en bedrijven meer openstaan om met andere, kleinere partijen te praten. Wij moeten ons blijven onderscheiden.”

Waarin blinken jullie uit?

„Prijs is voor onze klanten niet het belangrijkste – wij zijn geen prijsvechters. Wat wel belangrijk is: het gevoel. Onze mensen zijn gezellig, vriendelijk. De drempel is laag, onze adviseurs zijn altijd bereikbaar, ook online.”

Heeft u al iets gemerkt van beweging bij ABN Amro-klanten?

„Ik geloof niet dat er hordes mensen naar Rabo zijn gerend. Wij hebben de laatste tijd veel nieuwe klanten gezien – 30.000 spaarklanten in september en oktober, bijvoorbeeld – maar ik weet niet waar die vandaan komen.”

U heeft zelf lang bij MeesPierson gewerkt. De inlijving door Fortis gaf destijds de nodige integratieproblemen. Vreest u die ook bij ABN Amro?

„Die eerste jaren bij MeesPierson onder Fortis verliepen inderdaad moeizaam, door met name cultuurverschillen met de Belgen. Maar ik verwacht nu niet dezelfde problemen met de Belgen. Ik neem aan dat ze wat van het verleden hebben geleerd.”

Dit is het laatste deel van een drieluik. Twee eerdere interviews zijn te lezen op nrc.nl/economie