Vakbekwaam en werklustig: wie wil de Pool niet?

Gemeenten signaleren problemen, maar Polen zijn geliefd bij werkgevers. „Een Oost-Europese arbeider is 25 procent productiever dan een Nederlander.”

Ze werken hard, zijn veel productiever dan hun Nederlandse collega’s, zijn sociaal, trouw en doen het werk waar Nederlanders geen zin meer in hebben. Poolse arbeiders zijn geliefd bij het Nederlandse bedrijfsleven, zegt Peter Broekmeulen, directeur van het uitzendbureau BN Polen. Het bureau is gevestigd in Haaren, Noord-Brabant. „Bedrijven weten inmiddels dat een arbeider uit Oost-Europa 25 tot 30 procent productiever is dan een Nederlandse werknemer.”

Door het chronische tekort aan arbeiders in de land-, tuin- en scheepsbouw staan bedrijven te springen om arbeidskrachten, zegt Broekmeulen. Bedrijven zijn zo content met de Oost-Europeanen dat ze zelfs rond deze tijd worden uitgenodigd op de kerstborrels van de baas. Dat zijn de verhalen die hij hoort van zijn zakenrelaties. Broekmeulen ziet de ‘nieuwe Europeanen’ als een aanwinst voor Nederland. Vakbekwaam en werklustig. Neem nu een lasser uit Oost-Europa. Die kan meer dan zijn Nederlandse collega, stelt Broekmeulen. „Thuis moesten ze meer doen met minder middelen. Dat maakt ze zeer inventief.”

En er is nog een voordeel: werkgevers en werknemers hebben geen gedoe met inburgeren, importbruiden en integratieproblemen. De arbeidskrachten blijven maar een paar maanden in Nederland en pakken daarna weer de bus naar Polen, Roemenië of Bulgarije. Hun familie blijft al die tijd in het thuisland. „Ze komen puur voor de euro’s. Ze sparen als een gek”, zegt Broekmeulen.

Ook particulieren profiteren van het openstellen van de grenzen voor de goedkope arbeiders. Het is een haast onvermijdelijk onderwerp op verjaardagen: de Poolse loodgieter die tegen een laag bedrag de badkamer komt renoveren. Bij Vereniging Eigen Huis kennen ze de verhalen.

Meestal gaat het goed, zegt Hans André De la Porte van Vereniging Eigen Huis. „Vooral als het gaat om het meer ambachtelijke werk, zoals stukadoren, horen wij goede verhalen.” Maar pas op als het ingewikkelder wordt, waarschuwt De la Porte. Zoals bij het aanleggen van elektra, water en gas. „Ik ken mensen die hun wc doortrekken met kokend heet water. Rechtstreeks uit de boiler.” Vooral de taal is een probleem, zegt De la Porte. „Maak duidelijke afspraken, koop zelf de materialen, en zorg dat je goed contact houdt met een voorman die je kunt vertrouwen.”

Kasie van Herpen (37) komt uit Polen, en woont nu zeven jaar in Nederland. Ze is getrouwd met een Nederlandse man. Van Herpen ziet steeds meer mensen uit haar moederland naar Nederland komen. „Ze doen hier kennis en werkervaring op. Dat is ook goed voor Polen. Nederlanders weten niet eens meer wat stroom is. Jullie hebben in Nederland te weinig personeel voor dergelijke vakgebieden. Dan is dit toch een goede oplossing?”

Volgens officiële cijfers werken er momenteel zo’n 100.000 arbeidskrachten uit de nieuwe Midden- en Oost-Europese lidstaten van de Europese Unie. Het werkelijke aantal ligt veel hoger, denkt Broekmeulen van BN Polen. „Er werken volgens inschatting van mij en andere arbeidsbureaus alleen al 200.000 Polen in ons land.” Het blijft gissen, geeft hij toe. Een groot deel van de Oost-Europese arbeiders werkt zwart. Die staan nergens in de boeken. En het zullen er meer worden, denkt Broekmeulen. „Ik zie de laatste tijd steeds meer campers met Oekraïners langs de kant van de bollenvelden staan.” Illegaal, dat wel.