Opvolger?

Marco van Basten heeft aangekondigd na het EK volgend jaar te stoppen als bondscoach van het Nederlands voetbalelftal. Wie moet hem opvolgen?

Door Pieter de Vries

Nol de Ruiter, assistent-bondscoach van Rinus Michels bij het EK in 1988: „Co Adriaanse. Andere kandidaten zoals Hiddink en Van Gaal – Rijkaard wordt nu ook genoemd – hebben een geschiedenis bij het Nederlands elftal. Het is niet goed als oud-bondscoaches snel terugkeren. Adriaanse heeft als coach genoeg bewezen en kan het zeker aan. Een bondscoach staat onder grote druk, maar Adriaanse heeft inmiddels zoveel routine dat hij daarmee kan omgaan. Dat Van Basten zijn vertrek nu al heeft aangekondigd, heeft geen invloed op de voorbereiding op het EK. Daardoor heeft hij niet minder gezag. De spelers zijn profs en willen presteren. In 1988 wisten we ook al dat Michels na het EK zou weggaan. Dat had destijds geen invloed. Er werd niet eens over gesproken.”

Kees van Wonderen, oud-speler van onder andere Feyenoord, kwam vijfmaal uit voor Oranje, nu assistent-trainer bij Bennekom: „Het mooiste is een combinatie van een ervaren trainer met daarnaast een oud-speler met veel voetbalervaring. Ik heb dan geen voorkeur voor iemand uit het rijtje Hiddink, Van Gaal, Adriaanse of De Haan. Allemaal ervaren trainers die een team kunnen smeden. Het hangt ook af van hun beschikbaarheid. Belangrijk bij de keuze voor een bondscoach is dat het publiek er positief tegenaan kijkt. Het moet iemand met krediet zijn. Een oud-bondscoach terughalen is geen probleem, de spelersgroep is anders. Rijkaard met Ten Cate als assistent zou ook een goede combinatie zijn. Ze hebben bij Barcelona bewezen goed met vedettes te kunnen omgaan. Van Bastens aangekondigde vertrek zal geen negatieve rol spelen. De groep wil presteren bij het EK.”

Herman Kuiphof, oud-sportjournalist: „Co Adriaanse is een goede kandidaat, maar ik weet niet of hij wil. Het is geen dankbare baan, je bent verzekerd van conflicten. Adriaanse heeft ervaring met moeilijke jongens, bijvoorbeeld bij Ajax. Bij AZ heeft hij goed werk gedaan. De Haan komt kwaliteit te kort. Een aardige vent en een goede man voor een subtopper als Heerenveen, maar geen nationale figuur. Een bondscoach moet keihard zijn, hij wordt ook keihard afgerekend. Van Gaal terughalen zou ik niet doen. Die is de weg een beetje kwijt. AZ overtuigt niet dit seizoen. Koevermans had hij nooit moeten laten weggaan en dan die slechte wissel tegen Nürnberg… Van Basten is in elk geval geen succes. Hij heeft op teveel spelers gegokt, er zat geen lijn in. Nadeel was dat hij een grandioze voetballer was en menigeen dacht dat hij ook een grandioze coach zou zijn. Ik vrees dat zijn gezag afneemt nu hij zijn vertrek heeft aangekondigd.”

Coen Moulijn, oud-speler van Feyenoord en Oranje: „Hiddink is de beste kandidaat. Maar hij heeft gekozen voor een verlengd verblijft in Rusland en is bezet. Van Gaal zit ook vast. De functie van bondscoach moet je niet combineren met een club. Met de grote belangen die op het spel staan, moet een bondscoach volledig beschikbaar zijn. Martin Jol is een goed alternatief. Vreemd dat Jol voor de KNVB geen optie is. Voor mij staat hij bij de beste vier kandidaten. Co Adriaanse is ook geen slechte optie, die kan het zeker aan. Wat mij betreft kan Van Basten beter gelijk weggaan. Hij heeft spelers geselecteerd die niet thuishoren in Oranje. Misschien had hij eerst meer ervaring moeten opdoen als trainer, voordat hij bondscoach werd.”

Ton Boot, basketbalcoach: „Lastige baan. Co Adriaanse is voor mij kandidaat nummer één. Hij is tactisch heel sterk. Dat is belangrijk omdat je bij nationale teams geen mogelijkheden hebt om mensen te kneden. Je hebt maar kort de tijd om met spelers te werken. Foppe de Haan is ook een uitstekende kandidaat. Gebrek aan ervaring heeft Van Basten steeds achtervolgd. Ervaring heeft De Haan. En hij heeft de gave om tactisch te werken en goed met mensen om te kunnen gaan. Van Bastens vertrek maakt niets uit voor zijn gezagspositie. Die wordt niet aangetast. Voordeel is dat er duidelijkheid is. Iedereen kan er op anticiperen.”