Gokken kan de sport schaden

De Europese voetbalbond UEFA laat vijftien verdachte voetbalduels onderzoeken.

Nederland bleef tot nu gespaard van gokschandalen.

Dinsdag 27 november, CSKA Moskou en PSV spelen een belangrijk Champions League-duel.CSKA, dat thuis speelt, is favoriet bij de bookmakers. Een uur voor de wedstrijd wordt bekend dat de Braziliaanse sterspelers van de club uit Moskou, Wagner Love, Jo en Carvalho, niet zullen spelen. Bij het Britse gokbedrijf Betfair wordt ineens massaal ingezet op een overwinning van PSV. Een goede gok: het wordt 0-1.

Op internet wisten PSV-fans ook al vroeg van het ontbreken van de Brazilianen. Maar rijk zijn ze niet geworden met die kennis. Wedden op uitslagen van sportwedstrijden is in Nederland legaal maar beperkt mogelijk, via De Lotto. In een gokland als Groot-Brittannië zou de opbrengst van sportweddenschappen jaarlijks 3,8 miljard euro bedragen, in Nederland nog geen 20 miljoen euro, volgens cijfers uit 2006 van het College van Toezicht op de Kansspelen.

De beperking in Nederland ligt in het monopolie dat De Lotto heeft op sportweddenschappen. De Nederlandse overheid verdedigt het monopolie omdat kansspelen allerlei risico’s in de hand zouden werken, waaronder illegaliteit en criminaliteit. Sportweddenschappen zouden een serieuze bedreiging kunnen vormen voor de integriteit van de sport. En dat die vrees niet geheel onterecht is, blijkt uit recente schandalen.

Zo kwam Betfair de laatste tijd in het nieuws met berichten over omkoping in de sport. Betfair, dat ondanks een rechterlijk verbod nog altijd haar diensten aanbiedt in Nederland, is een zogenaamde betting exchange. Anders dan een traditionele bookmaker, biedt Betfair zelf geen weddenschappen aan, maar beheert het een platform, waarop klanten wereldwijd via internet met elkaar kunnen wedden, vergelijkbaar met een aandelenmarkt. Betfair zou met name interessant kunnen zijn voor gokkers met illegale voorkennis. In tegenstelling tot bij een bookmaker die slechts een beperkt bedrag accepteert, kunnen enorme sommen geld ingezet worden.

In augustus haalde Betfair het nieuws nadat het aankondigde alle weddenschappen op een tenniswedstrijd tussen de Russische top-10 speler Nikolai Davidenko en de Argentijn Martin Vassallo Arguello ongedaan te maken. Hoewel Davidenko op weg leek naar een gemakkelijke overwinning, bleven gokkers honderdduizenden euro’s inzetten op Vassallo Arguello. Die kwam na een plotselinge opgave van Davidenko, vanwege een vermeende teenblessure, ook als winnaar uit de strijd.

Tennis is niet de enige sport waarin omkoping inmiddels een onderwerp van aandacht is. Het internationale voetbal kent ook zijn schandalen. In België, Italië, Tsjechië, Duitsland en Griekenland zijn de laatste jaren onregelmatigheden aan het licht gekomen, waarbij gokkers probeerden de uitkomsten van wedstrijden te beïnvloeden – vaak met succes. De voetbalbond UEFA bevestigde afgelopen weekeinde dat vijftien verdachte duels worden onderzocht door Europol.

Dergelijke onderzoeken zijn meestal het gevolg van meldingen van de wedkantoren zelf. Op het moment dat Betfair, maar ook andere bookmakers, via hun websites verdachte transacties registreren, wordt melding gedaan bij de betrokken sportbond.

Zo meldde Betfair in maart van dit jaar bij de KNVB dat er een ongebruikelijk hoog handelsvolume was geconstateerd voorafgaand aan de voetbalwedstrijd FC Groningen - NAC Breda: 1,1 miljoen euro, in plaats van de gebruikelijke 50.000-60.000 euro. Hoewel de KNVB het Openbaar Ministerie heeft verzocht onderzoek te doen naar dit incident, is niets verdachts boven water gekomen.

De beperkte mogelijkheden voor Nederlanders om in eigen land te wedden heeft er wellicht toe bijgedragen dat de Nederlandse sport tot nu toe geen grote omkopingsschandalen kent. Wel zijn er geruchten geweest. Spelers van voetbalclub ADO Den Haag zouden hebben gewed op eigen wedstrijden, maar bewijzen ontbreken. De hockeybond KNHB vaardigde een gokverbod uit, na signalen dat spelers zouden inzetten op eigen wedstrijden.

Via internet gokken wordt echter steeds populairder, volgens de Zweedse online bookmaker Unibet ook onder Nederlanders. Hierbij komt dat bookmakers steeds meer Nederlandse wedstrijden in hun aanbod opnemen. Datzelfde Unibet maakte begin dit seizoen bekend weddenschappen te zullen gaan aanbieden op de hoofdklasse amateurvoetbal. In een reactie lieten veel amateurclubs weten helemaal niet blij te zijn met deze stap van het beursgenoteerde Unibet. Spelers zouden in de verleiding kunnen komen met opzet wedstrijden te verliezen, met name tegen het einde van het sportseizoen, wanneer de belangrijkste prijzen al verdeeld zijn.