Belgische formatie is weer terug bij af

De politieke crisis in België heeft een nieuw hoogtepunt bereikt. Formateur Yves Leterme heeft zaterdag zijn ontslag aangeboden aan koning Albert. Daarmee is de formatie terug bij af, 176 dagen na de parlementsverkiezingen.

Hoe het nu verder moet, is onduidelijk. Leterme probeerde een coalitie te vormen van liberalen en christen-democraten. Andere coalities liggen niet direct voor de hand. Mogelijk zal koning Albert nu een Franstalige formateur benoemen.

Vrijdag deed Leterme een ultiem voorstel voor hervorming van de Belgische staat. De beoogde coalitiepartijen moesten er uiterlijk zaterdagochtend mee instemmen. De Vlaamse en Franstalige liberalen reageerden positief, net als Leterme’s eigen Vlaamse christen-democraten. Maar de Franstalige christen-democraten van Joëlle Milquet ging het voorstel te ver.

De staatshervorming is het grootste twistpunt van de formatie. De Vlaamse partijen willen dat die er komt zodat Vlaanderen meer autonomie krijgt. Van de Franstaligen hoeft dat helemaal niet. De afgelopen weken was een compromis in de maak dat er op neer zou komen dat de staatshervorming wordt losgekoppeld van de formatie. Er zou een ‘conventie’ worden gevormd, met politici van regeringspartijen én oppositiepartijen. Die zou de komende jaren overeenstemming moeten zien te bereiken over hervormingen.

Vorige week werd tot diep in de nacht onderhandeld over de opdracht aan de conventie. De Vlaamse partijen willen in het regeerakkoord vastleggen welke onderwerpen de conventie in ieder geval behandelt en wanneer er resultaten moeten komen. Vrijdagavond stelde Leterme dat de conventie over alle onderwerpen zou mogen praten die partijen ter sprake willen brengen.

Dat zou betekenen dat er ook kan worden gesproken over het heikele onderwerp van regionalisering van de sociale zekerheid. Voor Milquet gaat dat te ver omdat daarmee de solidariteit tussen het rijke Vlaanderen en het minder welvarende Wallonië kan worden doorbroken. Veel Franstaligen vrezen dat dat ook het uiteenvallen van België zal bespoedigen.