Beelden van Chinese tekens

Hans Kisling uit Franeker werkte 34 jaar aan een ruim 700 pagina’s tellend boek met Chinese karakters. Diverse kunstenaars, kinderen en gehandicapten illustreerden de tekens.

Zijn bovenwoning in Franeker is volgestouwd met objecten en zelfgemaakte kunstwerken, variërend van een beschilderde boomstronk tot een wandobject van sardineblikjes.

Hans Kisling (63), groene alpinopet, zwarte snor en baard, loopt op kousenvoeten door de kamer. Kisling is vertaler Chinees, kunstenaar, wetenschapper, schrijver, theaterman en idealist. Hij schreef 30 boeken, werkte in het verleden voor de KLM en Bos en Kalis, is hispanist, studeerde bedrijfskunde en maakt kunst van afvalmateriaal.

Maar vooral leeft hij voor idealen, zegt hij, als hij zijn zoveelste shagje opsteekt. Een daarvan is de ontwikkeling van het China-Y boek. Hij wilde de Chinese oerbeelden verbeelden. „Chinese karakters zijn niet anders dan plaatjes van het alledaagse leven”, vertelt hij. „Ik heb ze met dit boek voor leken inzichtelijk willen maken en hun afkomst willen reconstrueren.”

Zijn drijfveer was aanvankelijk ergernis. „Als je Chinees studeert, moet je eindeloos kopiëren. Kinderen in China moeten dagelijks een karakter leren. Maar de oorsprong kennen ze nauwelijks. Met dit boek kun je spelenderwijs en op een leuke manier Chinese karakters leren.” Kisling raadpleegde meer dan 80 bronnen over de herkomst van Chinese karakters. Het boek China-Y (waarbij de Y staat voor uitleg/oplossing) telt er maar liefst 7.000, die hij overigens samen met Chinese wetenschappers analyseerde.

Kisling geeft een voorbeeld over de herkomst: „In China kende elke vallei zijn eigen woord voor vrede. Dat kon een gebroken lans zijn of een vrouw die onder een dak zit. Rond 100 n. Chr. verschijnt het eerste woordenboek en raakt de taal gestandaardiseerd.”

De geboren Tilburger beschrijft in zijn boek de geschiedenis van het karakter. Hij begint met het oerbeeld of archetype ervan dat dateert van omstreeks 3000 v.Chr. Afgebeeld staan vervolgens het karakter van het eerste woordenboek en dat van het hedendaagse Chinees. Eventueel aangevuld met de verkorte versie zoals die in de Volksrepubliek wordt gebruikt.

„Alles etymologisch verantwoord”, onderstreept hij. Ongeveer 250 kunstenaars, maar ook schoolklassen en gehandicapten heeft hij gevraagd om bij het eerste „pictogram” een afbeelding te maken. Ook zijn zoontje van vier staat erin. Die tekende bij het karakter vis een kleurig exemplaar. Zelf maakte hij 200 kunstwerken die aansluiten bij het oerbeeld. Hij noemt zijn geesteskind „een snuffelboek”. „Maar het is ook een wetenschappelijk en filosofisch boek.”

Onder de karakters staan korte citaten of fragmenten van schrijvers en dichters. „En het is een kunstboek, omdat er mooie kunst in staat, maar een kind van elf jaar moet het ook leuk vinden en snappen.”

Hij is ervan overtuigd dat het boek ook didactisch kan aanslaan. Ook in China zelf of bij buitenlanders die in het land wonen. „Het kan het onderwijs opleuken. Een Chinese uit Zwolle stond te huilen toen ze dit zag en zei: dit is de bevrijding van het Chinese kind. Omdat dit een kindvriendelijke methode is.”

Voor elke westerling is het zich eigen maken van Chinese karakters een hell of a job, weet Kisling. „Met dit systeem leer je oneindig snel passief Chinees.” Kisling heeft contact met de Chinese econome Ling Yu Man uit Venlo die honderden Chinese bedrijven vertegenwoordigt en hem helpt bij de promotie van zijn boek. „Zij kent passief 500.000 tekens en heeft vijf fouten uit mijn boek gehaald. Zij wil deze methode in China introduceren.”

Het manuscript ligt klaar. Het boek wordt gedrukt als er 3.500 bestellingen binnen zijn, nu zijn dat er 1250. Kisling weet zeker dat het gaat lukken. En voor de opbrengst heeft hij al een bestemming. „Met het geld wil ik een clinic clownnetwerk opzetten in Rwanda. Er lopen daar een miljoen getraumatiseerde kinderen rond. Kinderleed is het ergste dat er is.”

Voor meer informatie zie: www.china-y.com