Willem Brons speelt pure Schubert

Serie Opus Ultimum. Willem Brons, piano. Gehoord: 26/10 Concertgebouw Amsterdam. Vervolg: 19/1, 3/4.

Willem Brons is het best bewaarde geheim onder de Nederlandse pianisten. Zonder sterallures en wars van gekoketteer met de media werkt Brons al sinds de zestiger jaren aan zijn prachtig uitgebalanceerde vertolkingen, waarmee hij af en toe naar buiten treedt voor een kleine kring bewonderaars.

Vanwege zijn zeventigste verjaardag besloot Brons dit seizoen de stilte om hem heen te doorbreken met een vierdelige serie in het Amsterdamse Concertgebouw, waarin hij werken speelt die hem zijn leven lang hebben gefascineerd. Zo opende hij in september de serie met Boek I van Bachs Wohltemperirte Clavier, waarvan hij op het slotconcert Boek II uitvoert.

Vrijdag speelde Brons de laatste drie sonates van Schubert, alle kort voor zijn dood in 1828 ontstaan. In het programmaboek en op zijn website (www.willembrons.nl) gaat Brons uitvoerig in op de samenhang tussen deze aangrijpende sonates, die zoveel concentratie en inspanning vergen dat pianisten ze zelden of nooit op één avond spelen. Maar Brons krijgt hier juist engelenvleugels omdat hij intens geboeid is door de muzikale essentie van partituren en de mogelijke verwantschappen tussen bepaalde werken.

Vertwijfeling en eenzaamheid, tragiek en dramatiek, maar ook verinnerlijking en weemoedige lyriek bepalen, in vaak onverwachtse afwisseling, de stemming.

Toch klinkt Schubert nooit depressief, daarvoor was hij volgens Brons veel te muzikaal. Tegenover ultieme treurigheid staat vaak een dansbeweging, onaards zwevende lyriek wordt gecompenseerd met heftige dramatiek, unheimische mist wordt doorbroken met zonnestralen. Met doorleefd inzicht, ontroerende toewijding en een verfijnde pianistiek richtte Brons een indrukwekkend monument op voor de late Schubert, die ondanks sombere voorgevoelens in zijn muziek bleef stralen door zijn puurheid en vitaliteit.