Speculaties machtsstrijd Iran na brief

Een kritische brief van 183 parlementsleden en de vervroegde terugkeer van president Ahmadinejad in Teheran, gisteren na een staatsbezoek aan Armenië, hebben in Iran speculaties gevoed over een machtsstrijd.

De brief van de parlementariërs is niet openbaar gemaakt, maar uit een op internet (tabnak.ir) gepubliceerde samenvatting blijkt dat het gaat om een lofzang op Ali Larijani, de Iraanse nucleair onderhandelaar die eerder deze week onverwachts aftrad. De parlementariërs prijzen ook de Opperste Leider ayatollah Ali Khamenei, die verantwoordelijk wordt gehouden voor Larijani’s ontslag. Maar ze voegen er aan toe: „Ondanks deze onverwachte verandering (het opstappen van Larijani) benadrukken we dat de nucleaire onderhandelingen moeten voortgaan volgens de ingezette lijn.”

Volgens de regering heeft de vervroegde terugkomst van Ahmadinejad niets te maken met een richtingenstrijd over de buitenlandse koers. Hij zou eerder terug zijn gekomen om een omstreden Armeense parlementsbijeenkomst over de Armeense genocide niet te hoeven bijwonen.

De speculaties over een machtsstrijd werden vanochtend nog eens aangescherpt met het bericht dat ook minister van Buitenlandse Zaken Manoucher Mottaki is vervangen. Dat vertelden twee Iraanse parlementariërs aan het persbureau ISNA. Er gaan al langer geruchten over het vertrek van Mottaki. Maar president Ahmadinejad zelf ontkende vanochtend dat Mottaki was ontslagen. Hij sprak over „psychologische oorlogvoering tegen de regering”.

Het parlement is grotendeels tegen president Ahmadinejad, omdat die te veel macht naar zich toe zou trekken. De nieuwe brief is opmerkelijk omdat deze – als de uittreksels kloppen – verhulde kritiek inhoudt op de Opperste Leider omdat die Larijani heeft laten gaan. Het is ook mogelijk dat Khamenei ontevreden is over de manier waarop de regering het ontslag aankondigde. Larijani staat bekend als een zeer trouwe volgeling van Khamenei. In dat geval zou er stilzwijgend toestemming kunnen zijn verleend voor de parlementsbrief.

De nieuwe nucleaire onderhandelaar Saeed Jalili en zijn voorganger Larijani spraken gisteren in Rome met Javier Solana, buitenlandcoördinator van de EU. Jalili zei dat er geen verandering in de Iraanse standpunten komt. Solana noemde het gesprek constructief.