Polen sturen Kaczynski naar huis

De Polen hebben gisteren bij vervroegde verkiezingen massaal tegen de partij en de regering van premier Jaroslaw Kaczynski gestemd. Door de hoge opkomst ontstonden problemen in stemlokalen.

Door de chaos werd de uitslag uren vertraagd.

Kaczynski’s moreel-conservatieve partij, Recht en Rechtvaardigheid (PiS), werd gisteren niet kleiner, maar zelfs groter. Maar het aantal tegenstanders van zijn morele revolutie, zijn poging om de samenleving met een juridische ‘schoktherapie’ te genezen van corruptie en vriendjespolitiek, bleek in twee jaar tijd veel harder te zijn gegroeid. De opkomst was ruim 55 procent, vergeleken met 40 procent twee jaar geleden. In verschillende lokalen ontstond een tekort aan stemformulieren.

Volgens bijna definitieve uitslagen heeft het rechtsliberale en pro-Europese Burgerplatform (PO) van Donald Tusk ruim 41,6 procent van de stemmen gekregen en Kaczynski’s PiS 32. Op de derde plaats eindigde LiD, een coalitie van linkse en kleine pro-Europese partijen, met 13,2 procent. De vierde partij die naar het parlement gaat is boerenpartij PSL (8,8 procent). Met die partij wil Tusk een coalitie vormen.

Kaczynski gaf zijn nederlaag knarsetandend toe. „We hebben gefaald tegen een breed front van aanvallen, zonder precedent”, zei de premier, die slachtoffer zegt te zijn geworden van een mediacomplot. Hij feliciteerde Tusk, maar scheerde de liberale leider ook over een kam met de oud-communisten, het belangrijkste doelwit van Kaczynski’s morele revolutie. Zij zijn volgens de premier de echte winnaars van de verkiezingen.

De overwinning van Tusk is in heel Europa met opluchting ontvangen. Kaczynski maakte zich de afgelopen jaren zeer impopulair in de EU, met een harde, anti-Duitse opstelling. De ultrakatholieke Liga van Poolse Families (LPR), die tot voor kort met Kaczynski regeerde en vaak aandacht trok met extreme standpunten over homoseksuelen, joden en de EU, keert niet terug in het parlement. Zij kreeg, met een harde en antisemitische campagne, iets meer dan 1 procent van de stemmen.

Ook Samoobrona (Zelfverdediging), de radicale boerenpartij geleid door Andrzej Lepper, haalde de kiesdrempel van vijf procent niet. Lepper was in de regering van Kaczynski vicepremier en minister van Landbouw. De coalitie viel in augustus uiteen.