Paradijs Europa

Leerlingen van het Marnix College in Ede maakten van Europa een ‘dicht bij mijn bed show’.Jacqueline Kuijpers

Een presentator met een beugel. Rapsongs. En prominente politici die vertellen in wat voor Europa zij zouden willen wonen. Het zijn een paar ingrediënten van de spiksplinternieuwe lesmethode ‘Europe is us’ over de geschiedenis, werking en toekomst van de Europese Unie. Het aardige is dat ‘Europe is us’ een lesmethode is die van de werkvloer komt. Drijvende kracht erachter is Liane Vissers-Van ’t Hof, docente aardrijkskunde en geschiedenis aan het Marnix College in Ede. Op zoek naar leuk lesmateriaal over Europa verdwaalde zij in afgezaagde brochures en versnipperde stukjes tekst in verschillende lesboeken. Daarom nam zij zelf het heft in handen en maakte samen met haar leerlingen drie dvd’s die scholieren op een aansprekende manier alle ins en outs van de EU moet laten zien. ‘Can I give you some advice? Join the European Paradise!’

Europa en jongeren. Het lijkt een moeilijk te overbruggen kloof: grijze hoofden boven grijze pakken, eindeloze debatten in politiek jargon, regelgeving die een ver-van-mijn-bed show lijkt. Toch moet er een brug geslagen worden, want ‘Europees burgerschap’ is een vast onderdeel van het curriculum in het voortgezet onderwijs. “Je interesse moet inderdaad wel geprikkeld worden”, antwoordt Niek Meurs (15 jaar, 5 vwo) diplomatiek op de vraag of hij direct stond te juichen bij het idee om mee te doen aan het project. Maar het viel hem alleszins mee. “Het was heel leuk om bijvoorbeeld naar Den Haag te gaan en daar rond te kijken. Je leert zo meer dan uit boeken. Nu realiseer ik me dat ‘Europa’ echt bestaat en wat het voor ons betekent.”

Niek was lid van de rapgroep, die alle negen afleveringen op de drie dvd’s inleidt met een door hen geschreven en gezongen rapsong. Voor iedere aflevering heeft filmproductiebedrijf Mugmedia een scenario geschreven, beeldmateriaal bij elkaar gezocht, vele uren gefilmd, gemonteerd en leerlingen begeleid. Liane Vissers leverde de inhoudelijke informatie aan. Maar de leerlingen presenteren het verhaal, interviewen politici, mensen op straat én elkaar. Hasan Kurt (17 jaar, 6 vwo) reisde naar Turkije, waar hij in zijn moedertaal mensen interviewde en later in een voice-over de Nederlandse vertaling insprak. Coen van de Kraats (16 jaar, 5 gym), reisde naar Roemenië, waar hij met scholieren en leraren sprak over Europa.

Ook achter de schermen hebben de leerlingen meegewerkt: het maken van ondertitelingen bijvoorbeeld – de dvd’s verschijnen in het Engels en in het Nederlands. En ze hebben zelf gefilmd. Daarvoor werd Marnix TV opgericht. De ‘filmcrew’ kreeg in workshops van Mugmedia les in camerabediening. De docent Nederlands gaf ze interviewtraining.

Niet de minsten verschenen voor de camera: Jan-Peter Balkenende, Neelie Kroes, Frits Bolkestein, Kathelijne Buitenweg, Frans Timmermans, enzovoorts. De leerlingen stelden hun eigen vragen. Aan Barroso: ‘Wat moet ik doen om voorzitter van de Europese Commissie te worden?’ En aan Neelie Kroes: ‘Bent u belangrijker dan een Europarlementariër?’ “Wat je dan ziet’, zegt Dorien van de Laak van Mugmedia, “is dat politici meteen het wollige gordijn laten zakken en écht antwoord geven.”

Alle politici zijn benaderd door Liane Vissers, die er niet voor terugdeinsde om mensen keer op keer te bellen. Zonder haar vasthoudendheid was het project er nooit gekomen, want aanvankelijk werden haar plannen afgewezen door Buitenlandse Zaken. Pas na een vurig pleidooi op de conferentie ‘Nederland, wat zijn je ambities in Europa?’ in juni 2006 kreeg ze 50.000 euro subsidie van Buitenlandse Zaken. “Mijn drijfveer is om leerlingen al jong politiek bewust te maken zodat ze begrip krijgen voor andere culturen. Zodat ze niet naar schreeuwers luisteren, maar naar de inhoud.”

Na een eerste pilot is nu de complete lessenserie gereed: drie dvd’s, een boekje met opdrachten voor leerlingen en een docentenhandleiding. De aanpak die is gekozen spreekt aan, maar heeft als nadeel dat het materiaal snel veroudert. Politici gaan en komen en regels veranderen. De enige manier om dat te ondervangen is het materiaal op internet zetten en er continu onderhoudswerk aan verrichten. Vissers hoopt dat ze daarvoor subsidie krijgt.

En ze heeft nog meer plannen. Eurocommissaris Margot Wallström, onder meer verantwoordelijk voor communicatie, heeft interesse getoond voor het lesmateriaal. Als het aan Liane Vissers ligt gaat zij met haar project ‘Europees’. Het draaiboek ligt er en kan zo met iedere andere school in de EU uitgevoerd worden.

Ook de scholieren van het Marnix College zien dat wel zitten. Niek: “Ik denk dat wij op deze manier het onderwerp Europa een beetje minder saai maken voor jongeren.”

‘Europe is us’ verschijnt op 20 november en is te bestellen op www.europeesplatform.nl Meer informatie: www.europadvd.com