Privacybescherming op het web

Persoonsgegevens op internet moeten zorgvuldig worden behandeld staat in een nieuwe Richtsnoer. Maar hoe werken de richtlijnen in de praktijk en kán iedereen zich er aanhouden?

Scholen die namen en foto’s van leerlingen en leraren online zettenmoeten oppassen. Dat geldt ook voor werkgevers die hun personeel online voorstellen en ieder ander die persoonsgegevens van derden digitaal openbaart. Als zij vooraf geen toestemming vragen voor de publicatie van persoonlijke informatie en hun sites niet afschermen voor zoekmachines dan overtreden ze de Wet bescherming persoonsgegevens. Dat valt af te leiden uit de nieuwe Richtsnoeren Publicatie van persoonsgegevens op internet van het College bescherming persoonsgegevens (CBP).

In deze Richtsnoeren wordt de al jaren bestaande Wet bescherming persoonsgegevens (WBP) toegepast op internet. De privacytoezichthouder legt uit wat wel en niet mag en geeft mensen die menen dat hun privacy is geschonden tips om de inbreuk te voorkomen.

Het CBP vindt dat persoonsgegevens op internet zorgvuldig behandeld moeten worden. „Publicaties op internet zijn over het algemeen wereldwijd 24 uur per dag toegankelijk voor een potentieel zeer omvangrijk en divers publiek”, stelt het college. „Voor mensen van wie persoonsgegevens op internet staan, kunnen de consequenties groot zijn, bijvoorbeeld als het gaat om onbewezen verdenkingen of intieme details uit het persoonlijke leven. Zelfs als de gegevens op zichzelf juist zijn, kan door de publicatie op internet een onvolledig beeld ontstaan van een iemand met een negatieve beoordeling tot gevolg.”

Websitebeheerders en anderen die gegevens online publiceren hebben de plicht om zorgvuldig met die gegevens om te gaan. Ze mogen niet zonder toestemming van de betrokkenen gegevens van andere sites overnemen. Ze moeten ook een duidelijk doel hebben als ze persoonsgegevens publiceren. Op verzoek van leden moeten forumbeheerders bijvoorbeeld onjuiste of verouderde informatie verwijderen.

Maar ook een publicatie volgens de nieuwe regels kan in strijd zijn met de privacywetgeving. Discussieforums, profielensites, foto/video-sites en andere sites die persoonsgegevens bevatten moeten er namelijk ook voor zorgen dat zoekmachines geen gegevens kunnen overnemen. . De meeste sites staan gewoon open voor zoekmachines. Vaak is dat een bewuste keuze omdat via zoekmachines veel extra bezoekers getrokken worden die weer voor extra advertentie-inkomsten zorgen.

„Technisch gezien is het heel eenvoudig om een site of een individuele webpagina met persoonsgegevens af te schermen voor zoekmachines”, zegt perswoordvoerder Koosje Verhaar van het CBP. ,,In de Richtsnoeren leggen we precies uit hoe dat moet.”

Privacydeskundige en hoogleraar Regulering van technologie Bert-Jaap Koops van de Universiteit van Tilburg noemt het „naïef” om te denken dat alle eigenaren van sites zich zullen houden aan de Richtsnoeren.

„Zo werkt het internet niet. De richtsnoeren bevatten een aantal goede tips, maar het internet is er juist op gericht dat mensen zoveel mogelijk informatie met elkaar uitwisselen”, meent Koop. Het CBP zou zich volgens hem meer moeten richten op het grootschalig misbruik van persoonsgegevens.”

Ook meer voorlichting zou nuttig zijn, zegt Koops. ,,Mensen moeten er meer van bewust zijn wat er kan gebeuren met hun privégegevens op het internet.”

De meeste sites voldoen niet aan de richtlijnen van het CBP, zegt juridisch onderzoeker Joris van Hoboken van het Instituut voor Informatierecht (IViR) van de Universiteit van Amsterdam. „Het CBP lijkt te denken, laten we er voor zorgen dat houders van websites zich meer aan de regels gaan houden. Dat is natuurlijk goed. Maar ik denk dat je realistisch moet zijn en moet vaststellen dat een groot deel van de persoonsgegevens online niet rechtmatig gepubliceerd is. Het zijn zoekmachines die dat probleem duidelijk maken.”

Van Hoboken vindt dat de informatievrijheid voorrang moet krijgen: „Zoekmachines zijn voor de toegang tot informatie op het web een zegening. Je moet ze behalve in bijzondere gevallen niet aansprakelijk maken voor wat er allemaal op het web staat.”

Volledig tekst Richtlijnen:www.cbpweb.nl en www.mijnprivacy.nl