Bij lui oog: 3 à 6 uur afplakken

Bij jonge kinderen met een lui oog moet het goede oog minimaal 3 uur per dag worden afgeplakt. Hoe ouder kinderen zijn, hoe langer er moet worden geplakt. Maar langer dan 6 uur per dag heeft geen zin, want het levert geen beter zicht op. Dat schrijven medisch onderzoeker Catherine Stewart en haar collega’s van de City University in Londen in het tijdschrift British Medical Journal van 6 oktober.

Een lui oog is een oog dat veel slechter ziet dan het andere. Het ontstaat doordat de hersenen het beeld van één oog uitschakelen, omdat de beelden van de ogen door scheelheid te veel uiteenlopen of omdat het ene oog veel beter ziet dan het andere. Als het oog te lang uitgeschakeld blijft, kan iemand later geen diepte zien en ‘ziet’ het oog maar heel weining.

In dit onderzoek werden bijna 100 kinderen behandeld door de artsen. Zo nodig, kregen de kinderen eerst een tijd een goede bril. Als het luie oog daarmee niet opknapte, moesten de kinderen het goede oog gaan afplakken, om het slechte te stimuleren.

De oogartsen vergeleken bij kinderen van 3 tot 8 jaar twee verschillende regimes: 6 of 12 uur moesten ze het goede oog afplakken. Met een pleister, die via elektrodes verbonden was aan een draagbaar metertje, controleerden de onderzoekers hoe lang de patiëntjes de afplakpleister gebruikten. De gezichtsscherpte werd elke twee weken gecontroleerd. Als die niet meer verbeterde, gemiddeld na 9 weken, mochten de kinderen de pleister in de prullenbak gooien.

Bij vergelijking van de werkelijke afplaktijd met de uiteindelijke gezichtsscherpte, bleek de leeftijd een belangrijke factor. Kinderen onder de vier jaar hadden aan 3 à 4 uur per dag genoeg om een goed resultaat te behalen. Oudere kinderen moesten langer afplakken, maar langer dan 6 uur per dag afplakken was onnodig, dat leverde geen betere ogen meer op.

Als een lui oog niet goed bijtrekt, komt dat meestal omdat er onvoldoende is afgeplakt. Bij weinig vooruitgang is het antwoord van de behandelaar vaak: langer afplakken. Maar dat werkt niet, bleek al uit eerder onderzoek. Deze studie bevestigt dat, want kinderen die 6 uur per dag de pleister moesten dragen, deden dat gemiddeld 4,2 uur. Bij 12 uur per dag was dat slechts 6,2 uur. De mate waarin de gezichtsscherpte verbeterde, was gelijk bij de twee groepen.

In een redactioneel commentaar pleit hoogleraar oogheelkunde Huibert Simonsz van het Erasmus MC in Rotterdam er daarom voor vaker elektronisch te controleren of mensen lang genoeg afplakken, want de rapportage van de patiënt zelf is niet betrouwbaar. Een lui oog komt bij 3 tot 5 procent van de kinderen voor. 1 procent van de volwassenen heeft een slecht behandeld lui oog.