Hoe voedzaam is urine?

Nationale Plasdag

Ter gelegenheid van de Nationale Plasdag, met als doel het bespreekbaar maken van plasklachten, haalt NRC een artikel uit het archief naar boven: hoe voedzaam is urine?

Mannen plassen in plaskruizen op het Beursplein in Amsterdam. Foto Robin Utrecht / ANP

Op een meditatiecursus ontmoette Lonneke van Schijndel uit Nijmegen ooit twee Oostenrijkers die iedere ochtend „braaf” hun eigen urine dronken. „Volgens hen was het goed voor het lichaam en hielp het bij van alles en nog wat, van griep tot een schorpioenenbeet”, schrijft Van Schijndel. Nu vraagt ze zich af of urine wel voedzaam is. Slot van een next question-tweeluik over de stoelgang.

„Absoluut”, meent Coen van der Kroon, auteur van de bestseller De Gouden Fontein, over de geneeskracht van urine. „In urine zit ureum”, zegt Van der Kroon. „ Dat wordt door het lichaam omgezet in aminozuren en eiwitten, de bouwstoffen van ons lichaam. En daarmee versterk je je afweersysteem.”

Geen wonder dus dat sommige mensen in India dagelijks hun eigen urine drinken ter preventie van allerlei ziekten. Dat mensen met weinig geld in delen van Zuid-Amerika urine drinken bij acute gezondheidsproblemen. En dat modellen het goedje omarmen wegens de gezonde werking op de huid. De eenzame marathonloper die verdwaald is in de woestijn zou er zelfs dagenlang op kunnen overleven – aldus Van der Kroon.

„Allemaal onzin”, meent Martijn Katan, hoogleraar voedingsleer aan de Vrije Universiteit te Amsterdam. „Urine is per definitie niet voedzaam. Daarover is in de wetenschap geen enkele controverse. Het lichaam weet prima wat het kwijt wil: van een next waar je de kachel mee hebt aangemaakt, kun je later ook geen krant meer maken.”

Het omzetten van ureum in bouwstoffen is slechts voorbehouden aan bepaalde plant- en diersoorten, volgens Katan. „Ooit konden wij mensen dat misschien ook, toen we nog bacterie waren. Maar inmiddels zijn we daar te lui voor en laten we dat graag aan anderen over. We parasiteren nu liever op de natuur om ons heen.”

Doe ook geen moeite als je na een aardbeving onder het puin op hulp ligt te wachten; overleven door het drinken van je eigen urine is feitelijk onmogelijk, stelt Katan. „Na hergebruik blijft van een liter urine misschien de helft over. De rest adem en zweet je uit. Dus drink je al gauw alleen nog de geconcentreerde afvalstoffen.”

En hoe zit het met dat verhaal over urine als voeding voor de huid? Katan: „Wat de huid voedt, voedt vooral de portemonnee van de cosmeticafabrikant.”