Europese Unie scherpt sancties tegen Birma aan

De Europese Unie gaat de sancties tegen Birma aanscherpen. Dit hebben de ministers van Buitenlandse Zaken van de EU gisteren in Luxemburg besloten naar aanleiding van de gewelddadige onderdrukking van de betogingen voor meer democratie in Birma.

Er komt een verbod op de import en export van hout (met name teak), edelstenen, goud en zilver, en mineralen zoals fosfaat en wolfraam. Bestaande sancties zoals een visumverbod voor hoge militairen, bevriezing van banktegoeden en investeringen in staatsbedrijven worden verder aangescherpt.

Investeringen in de olie- en gassector blijven vooralsnog buiten de sancties. Een verbod hierop stuitte op verzet van Frankrijk en Groot-Brittannië. Het voormalige Franse staatsbedrijf Total is actief in Birma, evenals het Amerikaanse Chevron.

Staatssecretaris Frans Timmermans (PvdA, Europese zaken) zei na afloop van de vergadering dat Nederland „wel een stapje verder had willen gaan” met sancties tegen Birma, maar dat hiervoor onvoldoende draagvlak bestond. „Over Total is vandaag niet gesproken”, stelde hij vast.

De maatregelen zijn er op gericht om de machthebbers in Birma te treffen en de bevolking te ontzien. Timmermans erkende dat Europese sancties nauwelijks economische betekenis hebben omdat het volume van de handelsbetrekkingen van de EU met Birma niet groot is. Voorzover Birma buitenlandse handel heeft, is dat met China, India en andere Zuidoost-Aziatische landen. „China is het lek in het systeem”, zei Timmermans.

De ministers van Buitenlandse Zaken hebben ook besloten sancties ten aanzien van het aardgasrijke Centraal-Aziatische land Oezbekistan tijdelijk in te trekken. De EU hanteert een visumverbod voor acht hoge Oezbeekse regeringsfunctionarissen vanwege een massale moordpartij op de bevolking van de stad Andijan in 2005.

Deze sancties worden nu voor een half jaar ingetrokken en daarna zijn ze automatisch weer van kracht als de situatie van de mensenrechten in Oezbekistan weer verslechtert.

Nederland is hier „niet ongelukkig” mee, aldus Timmermans, al had hij liever gezien dat het sanctieregime voor Oezbekistan van kracht was gebleven. Volgens Timmermans hoeft de EU „zich niet te schamen voor wat het doet ten aanzien van autocratische regimes”.