Er ging toch iets boven Groningen

De Nederlandse kampioen Groningen ontbrak bij het Europees kampioenschap voor clubteams in Turkije. De eerst zeer ambitieuze sponsor stak liever geld in een Utrechts meisjesteam.

Meteen na het wereldkampioenschap in Mexico vertrok het reizende schaakcircus naar Kemer in Turkije, waar het Europese clubkampioenschap werd gespeeld. Vier van de acht deelnemers in Mexico, onder wie wereldkampioen Anand, deden daar mee en ook een groot aantal secondanten.

Het zijn drukke tijden voor Loek van Wely, die na Mexico en Turkije nauwelijks rust kreeg, want morgen moet hij alweer aan de Essent-vierkamp in Hoogeveen beginnen. Op een foto uit Kemer zag ik hem met lichte baardgroei en de borende blik van een man die alles gezien heeft en niemand pardon geeft.

Het clubkampioenschap was geweldig sterk. De bovenste acht spelers deden nauwelijks onder voor de acht van Mexico. Met Anand uit India en Gata Kamsky uit New York is het duidelijk dat het enige bewijs van inburgering dat de Europese clubs verlangen een hoge rating is. De nieuwe kampioen is Linex Magic uit het Spaanse Merida, aangevoerd door Kamsky en Michael Adams en met slechts één Spanjaard onder de zes spelers.

Er waren ook Nederlandse clubs, maar niet de kampioensclub Groningen. Sponsor Share Dimension leek vorig jaar de ambitie te hebben om een Europese topclub te vormen en liet zelfs Vladimir Kramnik naar Groningen komen.

‘Er gaat niets boven Groningen’ is de leuze van die stad, maar Share Dimension dacht daar anders over. Het liet de club plotseling vallen en sponsorde in plaats daarvan in Kemer een Utrechts meisjesteam. Er werd een filmploegje meegestuurd, wat aardige plaatjes opleverde, maar het raadsel niet oploste waarom een bedrijf eerst tonnen investeert voor een sterk team in het EK, als het tenslotte toch de voorkeur geeft aan beelden van leuke meisjes die spartelen in het zwembad of likken aan een paal.

Het Utrechtse mannenteam, geheel bestaand uit eigen kweek en niet opgewassen tegen het internationale geweld, kwam door een speling van het lot na twee ronden tot eigen verbazing bovenaan te staan, maar toen sloeg de realiteit toe in de vorm van Tomsk-400, dat al twee keer Europees kampioen is geweest. Tomsk won met 4,5-1,5 en dat het niet erger uitviel kwam door een spectaculaire overwinning van Joost Berkvens op de sterke Russische grootmeester Ernesto Inarkiev.

Joost Berkvens – Ernesto Inarkiev, ECC Antalya

1. d4 Pf6 2. c4 g6 3. Pc3 Lg7 4. e4 d6 5. Pf3 0-0 6. Le2 e5 7. 0-0 Pc6 8. d5 Pe7 9. Pe1 Pd7 10. Le3 f5 11. f3 f4 12. Lf2 g5 13. Tc1 a6 Het bekende patroon in deze scherpe variant van het Konings-Indisch. Zwart staat in principe verloren op de damevleugel en zijn enige kans is de koningsaanval. 14. Pd3 b6 15. b4 Tf6 16. c5 Th6 17. Kh1 De8 18. cxd6 cxd6 Dit was eerder voorgekomen in een partij Atalik – Kasimdzjanov. De zwartspeler, een teamgenoot van Inarkiev in dit clubkampioenschap, geeft instructief commentaar op die partij op zijn DVD A World Champion’s Guide to the King’s Indian. 19. b5 Een nieuwe zet. Atalik speelde zwakker 19. g4 19…Pf6 20. bxa6 Dh5 21. Lg1 Dg6 22. Pf2 Ph5 Dreigt mat door 23…Pg3+. 23. Ph3 Pg3+ Hij had kunnen kijken of wit na 23…Pf6 iets beters had dan zetherhaling door 24. Pf2, maar waarschijnlijk wilde hij geen remise. 24. hxg3 Lxh3 25. gxh3 fxg3 Hierna komt wit in beslissend voordeel. Zwart had zijn stukoffer kunnen rechtvaardigen met 25…Dh5 26. Tf2 fxg3, waarna de stelling onduidelijk blijft. 26. f4 Een sterke zet waarmee Dh5 voorgoed verhinderd wordt. 26…exf4 27. Lg4 Zwarts aanval is afgeslagen en zijn pionnen spelen geen rol. 27…Txa6 28. e5 Lxe5 29. Te1 Dg7 30. Txe5 dxe5 Zwart zal op de vorige zet overzien hebben dat hij na 28…Dxe5 29. Ld4 zijn dame zou verliezen. 31. d6 Kh8 32. dxe7 Dxe7 33. Pd5 Dd6 Wit staat glad gewonnen. Gezien het rommelige vervolg moeten beide spelers hier in grote tijdnood zijn geweest. 34. Pe3 Wit geeft zomaar een stuk weg. Waarschijnlijk zag hij niet dat zwarts Dd6 gedekt stond. 34…fxe3 Nu staat het ongeveer gelijk. 35. Tc8+ Kg7 36. Db3 Tg6 37. Lf5 Hiermee zou wit zichzelf in grote moeilijkheden hebben gebracht als zwart hier de juiste, maar in tijdnood zeer moeilijk te vinden tegenaanval 37…e2 38. Lxg6 Dd7 had gespeeld. <v>37…Df6 Eind goed al goed voor Utrecht. Nu kan wit een mooie slotcombinatie uitvoeren. 38. Dg8+ Kh6

Zie nu het diagram.

Het lijkt in orde voor zwart, want 39. Lxg6 gaat niet wegens 39…Df3 mat. 39. Tc7 Deze mooie en direct beslissende zet had zwart niet voorzien. Na 39…Txg8 zou 40. Txh7 mat komen. 39…g2+ 40. Kh2 Zwart gaf op.