Zij willen de pindakaas gewoon zelf blijven maken

Unilever kondigde deze week aan drie Nederlandse fabrieken te sluiten.

Werknemers staken omdat ze de sluiting onnodig vinden.

Volgens Jan van Bemmelen is het probleem bij Unilever duidelijk. „De terreur van aandeelhouders is onze grootste concurrent.”

Van Bemmelen (56), die al elf jaar in de Calvé-pindakaasfabriek van Unilever in Delft werkt, is aanwezig bij de stakingsmanifestatie van vakbonden CNV en FNV Bondgenoten in zalencentrum De Til in Giessenburg. ‘Laat ons werken voor onze merken’, staat op het FNV-spandoek voor het centrum, waar gisteren volgens de bonden 700 mensen waren.

Sinds woensdagavond liggen alle zes Unileverfabrieken in Nederland stil door een staking. De staking is een gevolg van de reorganisatieplannen die Unilever deze zomer bekendmaakte. In het kader daarvan kondigde het bedrijf deze week aan de fabrieken in Delft, Loosdrecht en Vlaardingen te sluiten. Dat kost 474 banen.

Volgens de vakbeweging komt Unilever alleen maar tegemoet aan het kortetermijndenken van de aandeelhouders. Die willen steeds hogere winsten en zijn niet geïnteresseerd in werkgelegenheid op de lange termijn. De werknemers en de bonden hebben dit jaar plannen ontwikkeld waarmee het voortbestaan van de Nederlandse productievestigingen volgens hen kan worden gegarandeerd.

Unilever zegt dat de reorganisatie nodig is om de concurrentiepositie van het bedrijf te versterken. In de fabrieken die gaan sluiten zou volgens het bedrijf structureel tegen hogere kosten worden gewerkt dan in andere Europese fabrieken. De drie andere Nederlandse fabrieken – in Hellendoorn, Oss en Rotterdam – blijven open, en zullen door investeringen en kostenbesparingen efficiënter worden gemaakt, zegt het bedrijf.

Bestuurder Lucas Vermaat van FNV Bondgenoten citeert voor de volgepakte zaal uit een personeelsadvertentie van Unilever. „Werken bij Unilever is een avontuur, je wordt continu uitgedaagd.” De stakers reageren met hoongelach.

Vermaat trekt de noodzaak van de maatregelen in twijfel. „We lopen allemaal goed. Unilever heeft de plannen die wij hebben gemaakt om de werkgelegenheid te behouden, naast zich neergelegd.” Het verdriet van de werknemers is volgens hem echt. „Unilever snijdt op een kille manier. Er is wel veel werkgelegenheid voor boekhouders en accountants.”

De bonden hadden Unilever een ultimatum gesteld om baangaranties te geven voor de productiemedewerkers, en om de „verslechteringsvoorstellen” voor de nieuwe cao in te trekken. Toen het ultimatum woensdagmiddag afliep, begon om tien uur ’s avonds de staking.

In Giessenburg zijn mensen van alle fabrieken samengekomen. Theo Vullings (52), die al 31 jaar voor Unilever werkt, is samen met collega’s van de sausproductie van de Unox-fabriek in Oss gekomen. „Ik ben hier voor mijn cao, die moet aantrekkelijker.” Vullings wil dat de atv-dagen niet worden gekort en dat de toeslag op zaterdag overeind blijft. „Maar we staan hier ook voor de andere fabrieken. De onze blijft nog open. Nog wel, het is niet bemoedigend als je ziet dat ze andere fabrieken sluiten.” Zijn collega’s knikken instemmend.

Afgelopen dagen was de sfeer in de Unox-fabriek volgens Vullings slecht. „Het leek alsof iedereen aan het vertragen was. Je kon merken dat iedereen met de staking bezig was.”

Ron van Kernebeek (51), die 29 jaar bij Unilever werkt, komt van de margarinefabriek uit Rotterdam. „De hoofdreden dat ik hier sta is dat Unilever zijn eigen gang gaat. Onderhandelingen zijn niet meer mogelijk. Ik wil me hier laten horen, ook om onze eisen kracht bij te zetten. We hebben genoeg van de afbraak.”

De meeste aanwezigen betwijfelen of Unilever op de eisen van de vakbonden zal ingaan, en zij sluiten een tweede staking niet uit. Deze staking wordt vanmiddag om twee uur beëindigd. Volgens de operators van de Unox-fabriek duurt het nog tot zondag om de productielijn op te starten.