Olympische droom Boeing vervliegt

Een aandeel Boeing was geen slechte koop. Maar nu heeft het bedrijf problemen in de productie en daalt de koers. Concurrent EADS volgt de omgekeerde weg.

Geen Dreamliner op de Olympische Spelen volgend jaar. Het jongste vliegtuig uit de stal van de Amerikaanse vliegtuigbouwer Boeing ‘kwalificeerde’ zich niet voor Peking. Door ernstige problemen bij de productie, is aflevering van het eerste toestel met minimaal een half jaar uitgesteld, tot november 2008. Dan is de Olympische vlam al lang gedoofd.

Boeings opmars aan de beurs is hiermee voorlopig ten einde. Een aandeel Boeing was aan het begin van 2007 een goede investering. In januari schommelde het aandeel Boeing tussen de 85 en 90 dollar, daarna schoot het omhoog naar 107 dollar in juli. Want het bedrijf kon in toenemende mate bogen op uitstekende verkoopcijfers van zijn vliegtuigen, en een sterk stijgende winst. In het tweede kwartaal steeg de omzet met 14 procent naar 17 miljard dollar (12 miljard euro) en werd een nettowinst geboekt van een miljard dollar. In het vergelijkbare kwartaal in 2006 maakte Boeing nog verlies: 160 miljoen dollar. Vooral de orders voor de Boeing 787 Dreamliner moeten beleggers veel vertrouwen hebben gegeven. Nooit eerder werden van één type toestel, van welke fabrikant ook, in zo korte tijd zo veel stuks besteld. Sinds Boeing de 787 in april 2004 op de markt bracht zijn er rond de 800 orders binnengekomen. Tegen een gemiddelde catalogusprijs – er zijn drie versies – van 180 miljoen dollar (126 miljoen euro), betekent dit een orderboek ter waarde van ruim 100 miljard euro.

Maar in augustus begon het tij te keren. De 787 was nog keurig gepresenteerd op 8 juli, en Boeing kondigde aan dat het toestel zijn eerste testvlucht een maand later zou houden. Dat gebeurde niet. Geruchten deden de ronde over productieproblemen. De beurs reageerde negatief, maar veerde weer op na de herhaalde verzekering van Boeing dat er ‘niets aan de hand’ was. Begin deze week erkende topman Jim McNerney dat de geruchten juist waren: Boeing ervaart technische problemen met de 787; testvlucht en productie zijn met zeker een half jaar uitgesteld. En het aandeel, dat was opgeklommen tot boven de 100 dollar, zakte daar weer onder.

De markt is vooralsnog voorzichtig. Veel zal afhangen van de vraag of Boeing zijn nieuwe beloftes wel gestand kan doen: testvluchten in het voorjaar van 2008 en levering van het eerste toestel in november of december. Als ook dát niet wordt gehaald zal het vertrouwen van de beleggers verder dalen, zo verwachten analisten.

Wat is er zo bijzonder aan de nieuwe Boeing? De Boeing 787 is het eerste vliegtuig waarbij romp en vleugels grotendeels van kunststof (plastic versterkt met koolstofvezels) zijn gemaakt. Ook aan de binnenkant belooft Boeing een ‘revolutie’: de ramen zijn groter voor een beter uitzicht, de luchtdruk en de luchtvochtigheid hoger, waardoor passagiers zich beter zouden voelen.

Maar een dergelijk toestel is nog nooit gemaakt en dus ook nog nooit getest. Zo zijn luchtvaartanalisten benieuwd hoe kunststof, dat niet kan deuken, zich gedraagt bij een botsing, en hoe een beschadigd deel kan worden vervangen. We zullen het pas weten als het toestel gaat vliegen.

De een zijn dood is de ander zijn brood. In de vliegtuigindustrie bestaan maar twee grote producenten: Boeing en Airbus. De Europese vliegtuigbouwer profiteerde de afgelopen weken dankbaar van de mineurstemming in Seattle. Het aandeel EADS, het Frans-Duitse moederbedrijf van Airbus, dat gedurende 2007 gestaag daalde, zit nu in de lift (zie grafiek), terwijl het aantal orders voor vliegtuigen binnenstroomt. Gisteren bestelde de Spaanse reisonderneming Grupo Marsans 73 Airbussen, waaronder vier A380’s, de superjumbo. Vooral de bestelling van A380’s – British Airways bestelde er twee weken geleden ook 19 – is voor Airbus van grote symbolische én financiële waarde. Dit toestel, het grootste passagiersvliegtuig ooit gebouwd, bracht Airbus vorig jaar in grote problemen, nadat het bedrijf, vergelijkbaar met Boeing nu, tegen onverwachte barrières was aangelopen bij de assemblage. Toen de top van EADS vervolgens ook nog met voorkennis aandelen verkocht was de financiële malaise bij Airbus compleet.

De Franse financiële autoriteiten doen nog volop onderzoek naar de voorkennis, maar de hoofdrolspelers hebben EADS inmiddels vrijwel allemaal verlaten. En intussen heeft Airbus zijn problemen met de A380 opgelost.

De druiven zijn zuur voor Boeing: de A380 zal, zoals het er nu naar uitziet, volgend wel ‘meedoen’ aan de Olympische Spelen.