Leegloop aan Potsdamer Platz

De twee multinationals die Potsdamer Platz in Berlijn een gezicht hebben gegeven, Daimler en Sony, zijn van plan hun peperdure kantoren te verkopen op dit meest prestigieuze plein van Duitsland. Daarmee komen tienduizenden vierkante meters kantoorruimte vrij op een plaats die de Duitse eenwording als geen andere symboliseert. De prijs van het te verkopen onroerend goed ligt in de miljarden.

Potsdamer Platz was voor de Tweede Wereldoorlog niet alleen het centrum van Berlijn, het was het centrum van Europa, met hotels en uitgaansgelegenheden die internationale bekendheid genoten. Het geallieerde bombardement en de communistische jaren daarna maakten van Potsdamer Platz een troosteloze vlakte waar vanaf begin jaren zestig de Muur doorheen liep. Met aan de oostzijde een brede strook niemandsland, bewaakt door grenssoldaten uit de DDR.

Na de Duitse eenwording werd Potsdamer Platz de grootste bouwput van Europa. Politiek, bouwers, architecten, makelaars en opdrachtgevers spanden hier samen om de wereld te laten zien waartoe het verenigde Duitsland in staat was: de herrijzenis van een door de geschiedenis verminkt plein met internationale allure.

De opmerkelijkste panden zijn van Daimler en Sony. Het Sony Center met zijn tentdak, ontworpen door de Amerikaanse architect Helmut Jahn, omvat 26.000 vierkante meter kantoorruimte. Onderdeel ervan is de 26 etages tellende glazen kantoortoren van de Deutsche Bahn (DB), eveneens ontworpen door Jahn. Pal hiertegenover liggen de Daimler-gebouwen, waarvan vooral het zogenoemde ‘debis-Haus’ van de Italiaanse architect Renzo Piano opvalt. Daimler heeft in totaal ongeveer 70.000 vierkante meter kantoorruimte in eigendom.

Het toeval wil dat tegelijkertijd zowel Sony als Daimler zijn bezittingen aan de Potsdamer Platz wil verkopen. De Daimler-panden zouden 1,5 miljard euro waard zijn, die van Sony 600 tot 700 miljoen. Beide ondernemingen zijn zuinig met commentaar, maar hebben wel laten weten dat een definitief verkoopbesluit nog niet is gevallen. Daimler zou van het onroerend goed af willen omdat het te zwaar op de balans drukt en er geld voor de ontvlechting met het Amerikaanse Chrysler moet worden vrijgemaakt. Van Sony is niet bekend waarom het wil verkopen. Makelaars zouden intussen bezig zijn nieuwe gegadigden te zoeken.

Ook de directie van de Deutsche Bahn wil weg van de Potsdamer Platz. Daarmee zou de Bahn-toren zijn markante DB-logo verliezen. DB wil een nieuw nog te bouwen kantoor betrekken bij het nieuwe centraal station van Berlijn.