De week van de ontslagroompunten (3)

Had de Week van de Democratie waardiger kunnen eindigen dan met het burgemeestersreferendum van Utrecht?

Nog geen 10 procent van de Domstedelingen nam de moeite een stembureau te bezoeken. Eigenlijk had de oude droom van Hans van Mierlo, Boris Dittrich en Thom de Graaf alsnog verwezenlijkt moeten worden: geef het heft van de politiek in handen van de burger, dan zal het sprookje van de kroonjuwelen uitkomen, en het Land van Cocagne nog eens opengaan.

Maar Hans werd een dagje ouder, Boris vluchtte naar Amerika, en Thom koos eieren voor zijn geld, en liet zich nog net bijtijds door de koningin tot burgemeester van Nijmegen benoemen. Klaar waren ze daar.

Nog geen 10 procent in Utrecht.

Ja, ja, riepen mensen als Henk Westbroek meteen volksmennerig – het electoraat had met twee gegadigden uit één en dezelfde partij toch geen eerlijke keuze?

Onzinargument natuurlijk. Pans en Wolfson waren geen eeneiige tweelingen, en je kon aan hun gezicht heel goed zien wie je beter niet kon nemen. Als ik als bewoner van Wassenaar moest kiezen tussen Rita Verdonk en Laetitia Griffith zou ik toch ook geen seconde aarzelen?

De Utrechtse volksraadpleging had recht van spreken gehad als ministens 30 procent van de kiesgerechtigden was opgekomen. Dat was natuurlijk van meet af aan een percentage van lik-me-vestje, maar dat vonden de schatten van D66 toentertijd al een onweerstaanbaar bewijs van democratische vitaliteit. Nu gaat Guusje ter Horst onderzoeken wat 9.25 proces (waarvan ook nog 16,4 procent blanco) – in de Week van de Democratie! – voor onze volkssoevereiniteit betekent.

Intussen heeft Fons van Westerloo besloten voorlopig met z’n belspelletjes te stoppen. Het dagblad Trouw daarentegen nog lang niet,

Net als bij veel dagbladen – dat noemde je vroeger een verzameling ‘meneren’, maar het is in de loop der ontzuilde jaren net een kennel juffershondjes geworden – zaten ze ook bij Trouw in dubio over wat ze met de identiteitsuitspraken van Maxima aan moesten. Wat doe je dan? De lezer bellen!

De betere krant, die ooit misschien wel de beste was, liet haar abonnees een erelijst van typisch Nederlandse symbolen opsommen, koos daar zelf een toptien uit, en inviteerde de licht-christelijke lezer, vervolgens een winnaar aan te wijzen. De shortlist behelsde zulke oer-Hollandse iconerij als Sinterklaas, het Koninklijk Huis, de handelsgeest en de zekerheid dat je al gek genoeg doet als je het bij gewoon houdt.

Een paar ochtenden achter elkaar meldde de krant (vroeger zoals men weet bedoeld voor het laatste nieuws) de laatste stand in ‘de polderpeiling’: dat vooral doe-maar-gewoon mooi scoorde, maar ‘fietsen tegen de wind in’ ook een goede partij meeblies, net als trouwens ‘mopperen’, om nog maar te zwijgen van de strijd tegen het water.

Tot de onheilstijding volgde. Het weblog GeenStijl had midden in de Week van de Democratie de polderverkiezing ‘gemanipuleerd’, door zijn bezoekers op te roepen allemaal tegelijk het symbool ‘gezelligheid’ naar Trouw te sms’en, en twintigduizend gezelligheidsstemmers hadden in één klap de uitslag van de polderverkiezing vervuild, zodat er voor het betere dagblad niks anders op zat dan een alternatieve peiling te organiseren. De nieuwe vraag luidde: Bent u een fan van GeenStijl?

Je kunt in Nederland ontmaskeren wat je wilt, maar de Democratie moet je ons niet afpakken.

Eergisteren hebben we per VPRO-belspel trouwens ook een nieuw volkslied gekozen. De moderne Marnix van St. Aldegonde die het heeft geschreven is Frans Bauer, zijn hymne heet ‘Mijn Vaderland’, en het deed me genoegen te zien dat onze nationale pretprofessor Herman Pleij, net als toen we de grootste Nederlander aller tijden moesten kiezen, weer een democratische glansrol speelde bij de jurering.

Dit belooft waarachtig de Eeuw van de Democratie te worden,