Maak onderwijs voor volwassenen weer betaalbaar

Rinnooy Kan, voorzitter van de SER, slaat met zijn opiniestuk over de tweedeling in het onderwijs de spijker op de kop (‘Zwak wordt zwakker en sterk wordt sterker’, nrc.next, 5 oktober). Het Nederlandse onderwijssysteem biedt inderdaad geen gelijke kansen aan iedereen. Vooral leerlingen uit de lagere milieus zijn daarvan het slachtoffer. Rinnooy Kan wijt dit aan het bewust afbouwen van herkansingsroutes.

Ik vind het jammer dat Rinnooy Kan niet ook verwijst naar de afbraak van de volwasseneneducatie, de dag- en avondscholen mavo/havo/vwo, het Voortgezet Algemeen Volwassenenonderwijs (VAVO). Dit onderwijs werd vooral gevolgd door drop-outs uit het jongerenonderwijs en mensen die niet eerder de kans hadden om dit type onderwijs te volgen. Het VAVO bood dus die bepleite herkansingsroute. In de jaren tachtig zaten er ruim 120.000 leerlingen op 85 scholen.

Door de rijkssubsidie was dit onderwijs betaalbaar. In alle steden vanaf 100.000 inwoners bestonden scholen en in de kleinere steden nevenvestigingen. Maar sinds de invoering van de Wet educatie beroepsonderwijs in 1996 daalde het aantal leerlingen; in 2005 waren het er nog 15.000. Doordat de financiering onder de gemeenten kwam te vallen, werd het lesgeld voor velen onbetaalbaar. Onderwijscolumnist Leo Prick concludeerde in april 2005 in zijn column in NRC Handelsblad: „De beperkingen van doorstroommogelijkheden, avondopleidingen en opleidingsduur vind ik de slechtste ontwikkeling die ons onderwijs de laatste jaren te zien heeft gegeven.”

Wanneer de minister van Onderwijs serieus zou overwegen dit herkansingsonderwijs weer onder rijksfinanciering te brengen, is al veel herwonnen.

René Hoksbergen, voormalig Raadsadviseur Volwasseneneducatie, Soest

Brieven en opiniestukken graag sturen naar opinext@nrc.nl