Japanse toverballen bij Boston Red Sox

Deze week beginnen de finales in het Amerikaanse honkbal, van de American League en de National League. De Boston Red Sox domineren dankzij twee Japanners.

John Blake toont trots zijn visitekaartje. Aan de ene kant het logo van de Amerikaanse honkbalclub de Red Sox uit Boston, zijn naam en beroep: vicepresident, media relations. Aan de andere kant opnieuw zijn naam en beroep, nu in het Japans. Een tweetalig visitekaartje; noodzakelijk vanwege de aanschaf door de Red Sox van de Japanse werpers Daisuke Matsuzaka en Hideki Okajima.

Perswoordvoerder Blake: „De Japanse werpers hebben ons werk veranderd. Niet alleen de Amerikaanse media willen alles van ze weten, ze worden ook permanent gevolgd door twintig tot dertig Japanse journalisten. We hebben de perstribune er voor moeten aanpassen, en een tolk in dienst genomen.”

Matsuzaka (27) en Okajima (31) zijn dit seizoen dé blikvangers van het Amerikaanse honkbal. Matsuzaka verhuisde voor ruim 103 miljoen dollar voor zes jaar van Tokio naar Boston. Okajima, uit Kyoto, kostte ‘slechts’ vijf miljoen dollar voor twee seizoenen, omdat hij in Japan geen contractuele verplichtingen meer had en vrij was om te gaan.

Matsuzaka heeft in Japan een bijna mythische status sinds hij in het belangrijkste toernooi voor jong talent, de Koshien, op zeventienjarige leeftijd een no-hitter maakte in de finale; geen slagman wist zijn worpen te raken. Vorig jaar won hij drie wedstrijden voor zijn land tijdens het eerste officieuze WK voor honkbal, de World Baseball Classic. Hij werd uitgeroepen tot de beste speler van het toernooi. Zijn reputatie was ook internationaal gevestigd. Amerika, het land met de beste honkbalcompetitie ter wereld, lonkte.

De transfer van Matsuzaka naar Boston vormde niettemin in dubbel opzicht een cultuuromslag in het Amerikaanse honkbal. Allereerst bleek het management van de Red Sox bereid ruim 51 miljoen dollar uit te geven om met diens club, Seibu Leeuwen in Tokio, te mogen praten over een mogelijke overgang. Een Amerikaanse club op bedelmissie in Japan; dat was nog nooit vertoond. Het kostte Boston ruim het dubbele om Matsuzaka ook daadwerkelijk in te lijven.

Net zo opmerkelijk was dat de Red Sox dieper in de buidel wilden tasten voor Matsuzaka dan de aartsrivaal uit New York, de Yankees. Sinds hij in 1973 het roer bij de Yankees overnam had eigenaar George Steinbrenner, alias The Boss, altijd meer voor spelers geboden dan de concurrentie. Steinbrenner kocht zijn successen bij elkaar; een filosofie waarvoor hij zich allesbehalve schaamde.

De eerste persconferentie van Matsuzaka op Amerikaanse bodem was een belevenis, zegt tolk Sachiyo Sekiguchi: „Een journalist vroeg of hiermee een droom voor hem werkelijkheid werd. Daisuke antwoordde dat hij droomt in bed, maar dat hij zich als pitcher doelen stelt. Toen werd het even stil.”

Vóór de seizoenstart werd in Amerika druk gespeculeerd over een van zijn worpen. Volgens kenners was hij als een van de weinige pitchers in staat de ‘gyrobal’ te gooien, een exotische pitch die in het korte traject tussen werper en slagman niet één keer maar tweemaal van richting verandert. Tolk Sekiguchi: „Hij kreeg vanzelfsprekend ook vragen over de gyro. Daisuke antwoordde ‘niet uit te sluiten’ dat hij deze worp in zijn arsenaal heeft. Een slimme zet, waarmee hij het mysterie vergrootte.”

Matsuzaka maakte de hooggespannen verwachtingen niet helemaal waar. Dice-K, zoals hij in Boston wordt genoemd – K staat voor drie gemiste slagen door een speler in een slagbeurt – sloot het seizoen af met 15 overwinningen en 12 nederlagen, een goede maar geen uitzonderlijke prestatie. De gyro liet hij nog niet zien.

Zijn landgenoot Okajima was daarentegen als relief pitcher een openbaring. Hij vuurde toverballen op de slagmannen af, terwijl zijn bovenlichaam tijdens de worp net zo ‘diep’ ligt als dat van de Japanse schaatssprinters. Sekiguchi: „Als hij de bal gooit is zijn gezicht op de grond gericht, en niet naar de slagman. Daar snapten Amerikaanse journalisten niets van: hoe wist hij de juiste richting voor de bal te vinden, als zijn ogen geen contact maken met de tegenstander? Okajima heeft uitgelegd dat hij vóór de buiging van zijn bovenlichaam het traject van de bal al heeft bepaald.” Okajima ontwikkelde zich tot publiekslieveling; halverwege het seizoen mocht hij deelnemen aan de prestigieuze All Star Game tussen de beste spelers van beide divisies.

Niet de Yankees, maar de Red Sox hebben dit seizoen hun competitie gedomineerd. De Yankees werden maandag uitgeschakeld in de play-offs door de Cleveland Indians. De Red Sox plaatsten zich wel voor de volgende ronde na een 3-0 zege op de Los Angeles Angels en stuiten nu op de Indians. De winnaar van die reeks (best-of-seven) plaatst zich voor de World Series waarin Arizona Diamondbacks dan wel Colorado Rockies de tegenstander is. Matsuzaka en Okajima hebben een aandeel gehad in het succes, hoewel beiden de laatste maand te kampen hadden met een inzinking. Het seizoen, dat een half jaar duurt en uit 162 wedstrijden bestaat, zou voor hen te lang zijn geweest.

En hoe staat het met de gyropitch van Matsuzaka? Tolk Sekiguchi lacht: „Op een dag, in het volgende seizoen, zullen journalisten zeggen: ‘Wat was dat? Zo’n worp hebben we nog nooit gezien.’ En dan zal Matsuzaka tijdens zeggen: ‘Dames en heren, dit was hem dan. De gyro’.”