Akkoord over Galileo blijft uit

De lidstaten van de Europese Unie blijven sterk verdeeld over de toekomst van het satellietnavigatiesysteem Galileo. Op een bijeenkomst van EU-ministers in Luxemburg bleek gisteren dat vooral Groot-Brittannië, Duitsland en Nederland tegenstanders zijn van het plan van eurocommissaris Barrot (Vervoer) om 2,3 miljard euro aan ongebruikte fondsen uit de landbouw te besteden aan de financiering van Galileo.

Het navigatiesysteem Galileo, dat zou moeten concurreren met het Amerikaanse gps, zit dringend om geld verlegen, nadat acht grote Europese bedrijven die bij het project betrokken waren het niet eens konden worden over de verdeling van werk en opbrengsten. Brussel wilde daarom een financiering regelen met publieke middelen. De kosten van Galileo zijn becijferd op 3,4 tot 3,6 miljard euro.

De Britten en de Nederlanders lieten gisteren weten dat als de EU fondsen gebruikt voor Galileo, die uit het budget voor wetenschappelijk onderzoek moeten komen. Duitsland ging een stap verder. Berlijn wil in het geheel geen EU-financiering van Galileo. Spanje is juist voorstander van het steunen van Galileo met behulp van EU-geld. De EU heeft het onderwerp nu doorgeschoven naar de top van regeringsleiders op 18 en 19 oktober in Lissabon.

Barrot noemde vorige maand Galileo „een strategisch project” voor de EU. „We willen niet afhankelijk zijn van het gps-signaal. De Verenigde Staten kunnen het signaal afsluiten wanneer ze maar willen”, aldus Barrot. Hij verwees hiermee naar de eigenaar van gps (global positioning system), het Amerikaanse ministerie van Defensie (Pentagon), dat wereldwijd gratis gebruik van gps toestaat, maar zichzelf het recht voorbehoudt in geval van nood – zoals een oorlog – het systeem te blokkeren. Gps is bovendien een tamelijk oud systeem, dat teruggaat naar de jaren zestig van de vorige eeuw.

Galileo moet een veel uitgebreidere en geavanceerde vorm van navigatie worden. Van de dertig kunstmanen die het Galileo-project in 2013 volgens de planning zou moeten omvatten is er tot nu toe één gelanceerd, in 2005. Een tweede satelliet kreeg eind 2006 vlak voor de start technische problemen.

De technische uitvoering van Galileo is in handen van het Europese Ruimteagentschap (ESA), waarvan ook twee niet-EU-landen lid zijn, Noorwegen en Zwitserland. In Noordwijk is het technische onderzoekscentrum van ESA gevestigd, ESTEC. Hier worden de Europese kunstmanen getest, waaronder de Galileo-satellieten.