Samenwerking wordt smerig gevecht

Danone ligt in de clinch met het bedrijf Wahaha, waar het in China een joint venture mee heeft. Het laat zien dat joint ventures een recept kunnen zijn voor problemen. Zeker in China.

Een werknemer aan de lopende band van Wahaha in Hangzhou. Danone beschuldigt Wahaha ervan drankjes die ze gezamenlijk maken, onderhands te verkopen. Foto Reuters An employee works at the production line of Wahaha Group Co. Ltd. in Hangzhou, east China's Zhejiang province, in this May 14, 2007 photo. Danone hit back on June 12, 2007 at the former chairman of its Wahaha beverage joint venture in China, rejecting allegations he made last week against the French food group as untrue and incomplete. Picture taken May 14, 2007. REUTERS/China Daily (CHINA) CHINA OUT
Een werknemer aan de lopende band van Wahaha in Hangzhou. Danone beschuldigt Wahaha ervan drankjes die ze gezamenlijk maken, onderhands te verkopen. Foto Reuters An employee works at the production line of Wahaha Group Co. Ltd. in Hangzhou, east China's Zhejiang province, in this May 14, 2007 photo. Danone hit back on June 12, 2007 at the former chairman of its Wahaha beverage joint venture in China, rejecting allegations he made last week against the French food group as untrue and incomplete. Picture taken May 14, 2007. REUTERS/China Daily (CHINA) CHINA OUT REUTERS

Dubieuze bedrijven, verborgen winsten, juridische dreigementen, beschuldigingen van ‘evil deeds’ en tirannie: het lijkt een iets te dik aangezette bedrijfsthriller, maar het zijn allemaal elementen in een geschil tussen het Franse bedrijf Danone en haar Chinese partner.

De ruzie laat zien wat nog steeds de gevaren zijn van zakendoen in China. Het toont hoe een succesvolle Chinees-buitenlandse joint venture ontaardt in een smerig gevecht van beschuldigingen en tegenbeschuldigingen. Voor velen is het een waarschuwing voor het samengaan met een Chinese partner.

„Ik zie geen reden meer om nog een Chinese partner te hebben”, zegt Mic Mittasch, een Australiër die in het verleden betrokken was bij verschillende joint ventures. Nu runt hij een volledig buitenlands bedrijf in Beijing dat productielijnen produceert voor fabrieken. „Veel bedrijven met Chinese partners zijn nu aan het uitzoeken hoe ze de invloed van die partners kunnen verminderen.”

Danone, producent van de gelijknamige yoghurt en water van Evian, probeert dat nu te doen met de partner waar ze genoeg van heeft: Wahaha, China’s grootste drankenconcern. Sinds de twee bedrijven in 1996 de krachten bundelden, heeft Danone tientallen miljoenen dollars geïnvesteerd om toegang te krijgen tot Wahaha’s Chinese distributienetwerk. De joint-ventures werden gerund door Zong Qinghou, een van China’s meest succesvolle zakenmannen. Maar deze maand heeft Danone in de Verenigde Staten een aanklacht ingediend waarin het bedrijf Zong ervan beschuldigt meerdere dubieuze bedrijven te hebben opgezet die de dranken van het gezamenlijke bedrijf verkopen, maar waarvan de winst niet naar Danone gaat. Het Franse bedrijf zegt dat de onderhandse transacties 100 miljoen dollar (74 miljoen euro) hebben gekost.

Zong heeft daarop ontslag genomen, maar niet zonder zich te verdedigen met beschuldigingen dat Danone vijandige overnames had gepland van hun gezamenlijke joint ventures. Zijn aanhangers binnen het bedrijf hebben gezworen zich tegen Danone’s invloed te verzetten, inclusief aantijgingen van ‘evil deeds’ en quotes van China’s oud-leider Mao Zedong.

Meer westerse bedrijven maken dit soort dingen mee. „Als je onze Chinese partner één vinger gaf, nam hij de hele arm”, zegt Anders Maltesen, algemeen directeur van Tianjin Alstom Hydro, maker van turbines voor China’s Drie Kloven-dam. Het Franse Alstom heeft stap voor stap zijn Chinese partner uitgekocht sinds de oprichting van de joint venture in 1995, vanwege de terugkerende kibbelpartijen. „In China is het ondertekenen van een contract vaak nog maar het begin van de onderhandelingen”, zegt Maltesen.

Wat ook de uitkomst is van de zaak van Danone en Wahaha, deskundigen zeggen dat de ruzie laat zien wat de risico’s zijn van joint ventures. Nu de Chinese markt en het rechtsysteem meer ontwikkeld zijn, wegen de voordelen van een samenwerking niet op tegen het risico dat de samenwerking stukloopt zodra de Chinese partner geen geld meer nodig heeft, zegt Edward Smith, directeur van de Beijing Consulting Group.

De stand van zaken bij Danone is intussen dat Wahaha zich tot geschillencommissie heeft gewend om de ruzie op te lossen. Volgens het bedrijf heeft de Hangzhou arbitrage commissie de aanvraag geaccepteerd. (AFP)