Een luchtkasteel aan de Amstel

Een Harvard aan de Amstel, dat vergezicht schilderde Barclays-bestuurder Frits Seegers dinsdag in het NOS-Journaal als zijn bank ABN Amro mag overnemen. ‘Tienduizenden studenten’ zouden in Amsterdam een nieuwe financiële topopleiding kunnen volgen, waarvan de komst wordt bespoedigd door de Britse bank.

Dat viel bij de gemeente, die zelf al soortgelijke dromen koestert, in goede aarde. De voorkeur in Amsterdam gaat, na een gesprek met Barclays, dan ook uit naar die bank. Maar hoe reëel is het plan?

We kijken even naar Harvard zelf. Dat had, volgens eigen opgave, in 2006 iets meer dan 20.000 studenten. Op aarde lopen nog 270.000 afgestudeerden rond, en het instituut bracht 43 Nobelprijswinnaars voort.

Harvard is een dure grap. Barclays kon geen bedragen noemen, en dat is misschien maar goed ook. Want ‘tienduizenden studenten’ voor een topopleiding zijn duur: de 20.000 van Harvard doen het met een jaarlijkse begroting van een kleine 3 miljard dollar. Dat is ruim tweederde van de 3,4 miljard euro die jaarlijks in héél Nederland aan wetenschappelijk onderwijs wordt uitgegeven.

Bovendien boogt Harvard op een enorm eigen vermogen, dat is ondergebracht in een eigen beleggingsfonds. Marktwaarde, per eind vorig jaar: bijna 30 miljard dollar. Daarmee zou de universiteit trouwens zelf makkelijk een derde van ABN Amro kunnen kopen.

Hoeveel zou Barclays kunnen bijdragen aan een Harvard aan de Amstel? Niet veel. Zelfs als het diep in de buidel zou tasten is een opleiding met zo veel studenten veel en veel te duur.

En waarom zou Barclays eigenlijk? Het hoofdkantoor van de gezamenlijke bank die met ABN Amro zal worden gevormd, blijft toch in Amsterdam, zoals beloofd? De hoofdstad zou daarmee niets van zijn prestige als financieel centrum verliezen, en er zelfs bedrijvigheid bij krijgen. Ook Barclays moet immers worden bediend; die bank wil kennelijk zijn toplaag naar Amsterdam verhuizen. Want waarom zou je anders je hoofdkantoor in Amsterdam vestigen?

Andersom snijdt het aanbod ook geen hout. Stel dat Barclays er alsnog over denkt om zijn bestuursactiviteiten na verloop van tijd toch in Londen te concentreren, hetgeen overigens volstrekt logisch zou zijn. Dan vertrekt er een flink stuk vraag naar hoogwaardige diensten uit Amsterdam.

Waarom zou er onder die omstandigheden een financiële topopleiding in de hoofdstad moeten komen? Dat is alsof, na het vertrek van de laatste werf uit Nederland, een elite-opleiding voor scheepslassers zou worden opgericht.

Maarten Schinkel