2006 is het jaar dat Japan Hollywood versloeg

Camera Japan. 6 t/m 17 juni. In: Lantaren/Venster, Rotterdam; Kriterion, Amsterdam; Filmhuis Den Haag; Worm, Rotterdam. Informatie: www.camerajapan.nl

Wie nieuwsgierig is welke productie vorig jaar door critici werd uitgeroepen als beste Japanse film en vier nationale filmprijzen kreeg, kan terecht bij Camera Japan. De tweede editie van het festival, waar onder meer de recente Japanse cinema aan bod komt, vertoont Hula Girls, een hartverwarmend relaas over een groepje meiden dat in 1965 de hula gaat dansen in het net opgerichte Hawaïaanse cultuurcentrum. De op een waar gebeurd verhaal gebaseerde film volgt het stramien van feelgoodfilms als The Full Monty en Billy Elliot. Na tegenslag komt triomf.

Toch is het vanuit sociologisch oogpunt interessant om te zien waar Japanners warm voor lopen. Hula Girls is te zien als illustratie van een moderniseringsproces dat zich in Japan, net als elders, afspeelde in de jaren zestig. Tot groot verdriet en woede van de vele werknemers die voor hun toekomst vrezen, wordt de mijn gesloten in een klein dorpje waar het altijd koud is. Vrouwen en meisjes worden geacht een dienende rol te vervullen. Meisjes die ronddansen in een exotisch en (decent) bloot kostuum – dat vereist een revolutie.

De film van Lee Sang-il gaat over die omslag en documenteert op terloopse wijze ook het meer open gaan staan voor vreemde culturen, mooi verbeeld door de uitbater van het Hawaï-centrum zijn kleurige Hawaïshirt eerst nog wat beschaamd te laten verbergen om het op het eind vol trots aan iedereen te laten zien. De grauwheid van de mijn wordt geplaatst tegenover de kleurrijke dansen. Verandering wint het van conservatisme en stagnatie. De palmbomen die zijn geïmporteerd overleven de vrieskou door ze te verwarmen met de olielampen uit de mijn. De kracht van Japan is vindingrijkheid.

De Japanse cinema is uiterst gevarieerd, van bovennatuurlijke horror tot lieve, romantische films als Rainbow Song, waarin een wat schutterige, verlegen jongen pas beseft dat een leuk meisje verliefd op hem was als het te laat is.

Het lukte de Japanse film om ‘thuis’ vorig jaar Hollywood te verslaan. De kassa van de Japanse bioscopen werd voor meer dan de helft gevuld met geld dat werd verdiend aan de nationale filmproductie. Er werden dan ook 417 films gemaakt, honderd meer dan het jaar ervoor. Die kwamen niet allemaal uit de kosten, maar zorgden er dus wel voor dat na drie decennia de hegemonie van Hollywood werd doorbroken.