Surfen met hoofd vol twijfels

Na een rustpauze is Joeri Passchier begonnen met de voorbereiding op Peking.

De kans op een olympische medaille moet hem motiveren nog even door te gaan.

Een windsurfer die zijn achternaam verandert en zich inschrijft voor een opleiding tot straaljagerpiloot – daarmee is wat aan de hand. Moet de nummer vier van de wereld niet gewoon op het water zitten en trainen voor de olympische regatta in Qingdao, volgend jaar?

Dat was nu net het probleem voor Joeri Passchier, zoals hij vorige week in Medemblik heette op de startlijsten van de Breitling Regatta. De blonde kop hoort gewoon nog bij ‘Dijkie’, zoals zijn coach Jochem Brenninkmeijer hem per ongeluk noemt – de bijnaam die was afgeleid van Joeri van Dijk, zoals hij tot januari van dit jaar heette.

De naamsverandering lijkt exemplarisch voor de veranderingen in het leven van de 23-jarige surfer. Eind februari stond hij op het punt zijn surfboard voorgoed in de schuur te zetten. En dat na een jaar waarin hij zich samen met zijn trainingsmaat, wereldkampioen Casper Bouman, in de wereldtop nestelde.

Kort na het WK op het Gardameer, vorig najaar, wilde Passchier de kernploegtrainingen met Bouman en Dorian van Rijsselberghe hervatten, maar deed dat met tegenzin. „Ik was nooit iemand die dacht dat het helemaal fout ging als ik een training miste”, zegt Passchier.

Maar in januari, in Miami, bleek het erger dan gedacht. „Als we moesten trainen riep ik: laten we rustig aan doen, lekker een beetje genieten. Dat leidde tot strubbelingen met de coach.” In een gesprek met die coach, Jochem Brenninkmeijer, en bondscoach Jaap Zielhuis, werd besloten dat hij beter een rustpauze kon inlassen.

Die maand gingen zijn moeder en stiefvader uit elkaar. Voor hem was dat het moment zijn oorspronkelijke naam weer aan te nemen. „Ik ben geboren als Joeri Passchier, met de achternaam van mijn natuurlijke vader.” Maar hij werd vanaf zijn derde Joeri van Dijk genoemd, naar de nieuwe echtgenoot van zijn moeder. „In mijn paspoort heeft altijd Joeri Passchier gestaan. Die naam gebruikte ik ook als ik bijvoorbeeld een vliegticket boekte, dus zo groot was de verandering niet.”

Maar er ging een hoop om in zijn hoofd. Sinds zijn veertiende doet hij vrijwel niets anders dan surfen. „Alles ging altijd makkelijk, ik had talent, ik won races. Alles werd voor me betaald, ik kon lekker reizen, lol maken. Maar het werd een beetje een sleur. En als je ouder wordt ga je toch nadenken over wat je straks gaat doen.”

Er speelde nog iets. Net als veel andere zeilers hikt Passchier aan tegen de lichte weersomstandigheden in de Chinese wateren. Surfen met weinig wind betekent ‘pompen’, continu sleuren aan de giek om een beetje vooruit te komen. Niet het soort surfen waarvoor Passchier graag uit zijn bed komt. „Ik hou van actie, lekker speren over het water met 40 kilometer per uur, niet dat eindeloze getrek aan de giek.”

Dat loodzware werk beperkt zich niet tot twee weken ‘Qingdao’, maar zal het hele voorbereidingsjaar centraal staan in de trainingen. „Het wordt heel zwaar. Ik zie er behoorlijk tegenop. Het is één van de redenen waarom ik twijfel over mijn toekomst.”

Na Miami hielp hij zijn moeder met klussen in het nieuwe huis in Alphen aan den Rijn. Maar eind februari was er nog weinig veranderd. In een nieuw gesprek met Brenninkmeijer en Zielhuis, in Medemblik, concludeerde hij dat hij beter kon stoppen. Hij kreeg het advies eens te praten met surfnestor Stephan van den Berg, olympisch kampioen van Los Angeles (1984). „Die zei: ga er een tijdje tussenuit, doe waar je zin in hebt en kijk of de motivatie terugkomt.” Ook praatte hij uitvoerig met een andere olympiër, zeiler Huub Lambriex, nu personal coach van ondernemers en topsporters. „Daar heb ik heel veel aan gehad.”

Passchier hakte een belangrijke knoop door: hij schreef zich in voor de opleiding tot officier-vlieger bij de luchtmacht. „Straaljagerpiloot – een oude jongensdroom. Het ultieme van snelheid. Piloot op een Apache-helikopter lijkt me ook supervet.” Eind dit jaar weet hij of hij de selectie heeft doorstaan. „Als het lukt, wil ik daar na de Spelen aan beginnen.”

Drie weken geleden begon hij weer met trainen, met het oog op het WK in Cascais, in juli. „In principe ga ik gewoon door tot aan Qingdao, maar ik wil zeker weten dat ik een jaar lang vol voor een olympische medaille kan gaan. Ik wil geen half werk leveren. Daar hebben de andere jongens in de kernploeg ook recht op.”

Coach Jochem Brenninkmeijer van die kernploeg probeerde zo normaal mogelijk om te gaan met de crisis bij zijn meest ervaren pupil. „Voor een sporter is het heel vervelend, maar het kan gebeuren. Op een gegeven moment moesten we wel afspreken hoe lang hij nodig dacht te hebben om de zaak weer op de rit te krijgen. Het kon geen maanden duren, want we zijn bezig met een meerjarenplan richting de Spelen. Dat plan stagneert. Zijn ontwikkeling heeft een paar maanden stil gestaan.”

Hoewel Passchier weer surft en in Medemblik tiende werd, heeft hij de knop nog niet helemaal omgezet. „Gedeeltelijk ben ik weer de oude. Al valt er in Qingdao straks qua varen weinig lol te beleven, je kunt er wel een olympische medaille winnen.”

Bekijk de uitslagen op www.breitlingregatta.org