Dwangopname in psychiatrie moet anders

Er moet een geheel nieuwe wet komen die de opname en behandeling van psychiatrische patiënten regelt, aldus een verstrekkend advies aan de ministers Klink (Volksgezondheid) en Hirsch Ballin (Justitie).

De huidige wet is „niet toekomstbestendig”, aldus de commissie die de Wet bijzondere opnemingen in psychiatrische ziekenhuizen (Bopz) evalueert. De Bopz is in de loop der jaren te complex geworden en sluit niet aan bij de praktijk om geesteszieken zo lang mogelijk thuis te laten wonen. De commissie bestaat uit vertegenwoordigers van patiënten, familieleden, psychiaters, wetenschappers en de rechterlijke macht.

Het advies is opmerkelijk, omdat het meer dan twintig jaar discussie vergde voor de Bopz in 1994 in werking trad. De wet, voor mensen met psychoses, ernstige depressies of persoonlijkheidsstoornissen (3 procent van de bevolking), geeft aan wanneer inbreuk op de menselijke integriteit toelaatbaar is. Zij bepaalt wanneer de veiligheid van de samenleving zwaarder weegt dan de autonomie van de geesteszieke.

Tot de nieuwe zogenoemde zorgwet er is, moet de bestaande wet op een aantal essentiële punten worden aangepast. Commissievoorzitter Rob Keurentjes zegt te hopen dat de Eerste Kamer zo snel mogelijk de nu reeds voorliggende wetswijziging goedkeurt. Die biedt psychiaters meer mogelijkheden patiënten onder dwang te behandelen en te begeleiden. Psychiaters zeggen dat veel patiënten met gebrekkig inzicht in hun ziekte nu behandeling weigeren en daardoor nodeloos verkommeren.

De commissie doet ook aanbevelingen om de voortdurende belangentegenstelling te overbruggen tussen patiënten en behandelaars. Hun conflict gaat altijd over de vraag wie bepaalt wat goed is voor de patiënt en de samenleving: hijzelf of zijn behandelaar? Dat conflict zouden nog op te richten regionale ‘commissies psychiatrische zorg’ moeten beslechten. In die commissies zitten een psychiater, een jurist en iemand ‘die vanuit patiënten-, familie- en maatschappelijk perspectief deskundig is’.

Cel of pil: pagina 46