Kabinet boekt 2 miljard aan tegenvallers

Het kabinet heeft dit jaar te maken met tegenvallers van bijna twee miljard euro. Dit staat in de Voorjaarsnota, die minister Bos (Financiën, PvdA) vandaag in de ministerraad heeft gepresenteerd.

De grootste overschrijdingen (1,4 miljard euro) doen zich voor bij de zorg. Ook op de rijksbegroting (429 miljoen) en in de sociale zekerheid (142 miljoen) zijn tegenvallers. De tegenvallers waren bij de kabinetsformatie al bekend, maar ze zijn toen grotendeels uit het regeerakkoord gehouden door de onderhandelaars van CDA, PvdA en ChristenUnie.

De tegenvallers van dit jaar hebben geen direct effect op de plannen voor nieuw beleid zoals afgesproken in het regeerakkoord. Over de verdeling van tien miljard euro voor de komende vier jaar (zeven miljard nieuw beleid en drie miljard lastenverlichting) spreekt het kabinet vandaag. Premier Balkenende en de vicepremiers Rouvoet (CU) en Bos hebben een selectie gemaakt uit de plannen die de ministers hebben ingediend. Daar moeten de overige bewindslieden nog mee instemmen. Als de nu geconstateerde tegenvallers niet weggewerkt worden door een meevallende groei, zal Bos extra moeten bezuinigen. Daarmee is nog geen rekening gehouden in het regeerakkoord.

„Er is sprake van een forse verslechtering van het begrotingsbeeld”, schrijft Bos in de Voorjaarsnota. De inkomsten van de overheid groeien minder hard, terwijl de uitgaven harder toenemen dan het bruto binnenlandse product. Dit jaar verwacht het kabinet een begrotingstekort van 0,7 procent, een verslechtering van bijna een procentpunt ten opzichte van het overschot van 0,6 procent in 2006. Na de „tijdelijke dip” van 2007 verwacht het kabinet volgend jaar weer een positief begrotingssaldo.

Oorzaken van de tegenvallers op de rijksbegroting zijn onder meer hogere rentelasten, dalende olieprijzen en de zachte winter, waardoor de aardgasbaten voor de schatkist lager uitvallen. Ook is meer geld nodig voor de schuldsanering van de Antillen, die het vorige kabinet is overeengekomen. De uitgaven voor huurtoeslagen en zorgleerlingen vallen eveneens hoger uit. In de sociale zekerheid zijn de uitgaven hoger door de voorgenomen verhoging van de uitkeringen voor arbeidsongeschikten.