Voormalige partners gaan nu herhaaldelijk in de clinch

De Tweede Kamer debatteerde gisteren over het kabinetsbeleid van vorig jaar.

„Als je de verantwoording om zeep wilt helpen, moet je het zo doen.”

De bouw van een Nederlandse ambassade in Juba, de hoofdstad van een niet-bestaand land (Zuid-Soedan), voor 5,4 miljoen euro. De doelstelling om 6.000 hectare nieuwe natuurgebieden aan te leggen waarvan slechts 777 hectare is gehaald. Defensie dat niet weet over hoeveel wapens en munitie het beschikt, laat staan waar die zich bevinden. De toename van het aantal schoolverlaters zonder diploma.

Het is maar een greep uit de stapels onderwerpen die de Algemene Rekenkamer heeft onderzocht ten behoeve van de verantwoording over de rechtmatigheid van de uitgaven en de bereikte resultaten van het kabinetsbeleid in het afgelopen jaar.

Gisteren debatteerde de Tweede Kamer hierover met minister Bos (Financiën, PvdA). Bos, oppositieleider tijdens de kabinetten-Balkenende II en III, moest nu als minister en vicepremier de resultaten van het beleid van zijn voorgangers verdedigen. Premier Balkenende (CDA) hield zich afwezig.

In de Kamer waren de voormalige coalitiepartijen CDA, VVD en D66 nu elkaars tegenstanders in de beoordeling van de verworvenheden van vorig jaar. De nieuwe coalitiegenoten PvdA, CDA en ChristenUnie ontzagen elkaar.

Het ongemakkelijke gevoel van de Tweede Kamer met dit verantwoordingsdebat werd verwoord door Kamerlid Vendrik (GroenLinks). Met steeds grotere stapels rapporten die bol staan van de cijfers „schiet het niet op met de verantwoordingsdag”, zei Vendrik. „Het Financieel Jaarverslag (van het ministerie van Financiën, red.) is een beroerd stuk. Wat zijn de prestaties van Balkenende II en III en wat heeft Balkenende IV ervan geleerd?” vroeg Vendrik zich af.

Zich richtend op de eenzame minister van Financiën in het kabinetsvak zei Vendrik: „En wat heeft Bos geleerd, wat moet er veranderen, welk doel stelt hij zich? Het beeld ontbreekt en de minister-president ontbreekt ook. Als je de verantwoording over de resultaten van het beleid om zeep wilt helpen, moet je het zo doen.”

Tussen het CDA en de VVD kwam het tot herhaalde verbale botsingen. Volgens Kamerlid De Nerée (CDA) moet het nieuwe kabinet de ruimte die is ontstaan met het hervormingsbeleid van het vorige kabinet gebruiken voor een investeringsagenda. „Eerst investeren, daarna weer hervormen”, zei hij. Dat kwam hem op hoongelach van de voltallig aanwezige VVD-fractie te staan.

VVD-fractieleider Rutte hekelde de „zuinige opsomming” door Bos van de successen van het vorige kabinet. „Je moet succesvol beleid niet bij het groot vuil zetten. Dit kabinet krijgt een fraaie erfenis mee van zijn voorganger en die moet het koesteren”, zei Rutte.

Kamerlid Hamer (PvdA) waarschuwde de bewindslieden De Jager (Belastingen, CDA), Klink (Zorg, CDA), Bussemaker (Kinderopvang, PvdA) en Vogelaar (Wonen, PvdA) dat ze voor het eind van het jaar de problemen met de toeslagen voor zorg, wonen en kinderopvang „echt moeten hebben opgelost”. Anders moeten ze wat de PvdA-fractie betreft aftreden.