Oplichter Irving is te klein voor de echte boeven

The Hoax. Regie: Lasse Hallström. Met: Richard Gere, Alfred Molina, Marcia Gay Harden, Hope Davis. In: 15 bioscopen.

Elke keer dat dwangmatig leugenaar Clifford Irving weer een leugentje om bestwil te berde brengt, en zo steeds verder verstrikt raakt in zijn web van leugens, snijdt regisseur Lasse Hallström naar een televisiebeeld waarop Richard Nixon te zien is. De implicatie ligt voor het oprapen. Irvings liegen en bedriegen is niets vergeleken met Nixons flagrante ontkenningen in het Watergate-schandaal.

The Hoax is een biografische film over de ambitieuze schrijver Clifford Irving die begin jaren zeventig claimde een overeenkomst te hebben met Howard Hughes, de zonderlinge miljonair die al jaren teruggetrokken leefde in een hotelkamer (zoals te zien is in The Aviator - zie de rubriek Bijzien). Hughes zou zijn memoires aan hem dicteren. Met vervalste brieven kreeg Irving een contract voor bijna een miljoen dollar van een grote boekenuitgeverij. Tot zover is de film gebaseerd op echte gebeurtenissen.

Vervolgens maakt scenarist William Wheeler, die uitgebreid met Irving sprak, het allemaal wat speculatiever. Samen met zijn makker Dick (Alfred Molina) gaat Irving op onderzoek uit en komt zo achter een grote samenzwering die gaat tot in de hoogste regeringskringen. The Hoax suggereert dat de machtige Howard Hughes de aalgladde Irving bewust gebruikte om Nixon een hak te zetten. Irving licht de uitgever op, om vervolgens te worden opgelicht door Hughes, die zijn rol in dit alles vanzelfsprekend ontkent.

De zaak Clifford Irving is interessant, zeker ook in vergelijking tot de recente gevallen van journalistiek fabuleren bij The New York Times en andere kranten. Hallström beschikt over een stel prima acteurs om het schelmenverhaal te vertellen, met een charmante Richard Gere als Clifford Irving als troef.

Irving gaat zich steeds meer vergelijken met Howard Hughes. Hij meet zich eenzelfde snorretje aan en gaat als hem praten, met knauwerig Texaans accent. De biograaf verliest zich in meer dan zijn leugens.