Oud tegen jong: 1-0

De meeuw, van Anton Tsjechov, Door Theatergroep Ponies en De Paardenkathedraal. Regie: Dirk Tanghe.

**

Op het toneel ziet het decor dat Anton Tsjechov in De Meeuw voorschrijft er naargeestig uit. En dan heerst er ook nog eens altijd noodweer. Donderslagen denderen door de zaal, elk bedrijf opnieuw. Theatergroep Ponies pakt Tsjechov niet al te zachtzinnig aan. Dit jonge collectief uit Utrecht is gewend aan zelfbedachte voorstellingen met veel beelden en veel beweging. Nu waagt het zich aan echt teksttoneel en wat blijft, dat zijn de forse effecten. Gesanctioneerd door regisseur Dirk Tanghe. De gelauwerde leider van De Paardenkathedraal, eveneens uit Utrecht, wilde weleens met een nieuwe lichting aan de slag. Dus koos hij een stuk over de botsing tussen gesettelde theatermakers en de aanstormende generatie.

In De Meeuw vecht de beginnende toneelschrijver Kostja voor erkenning. Net als Nina, een grasgroen meisje dat van een loopbaan als actrice droomt. Nina voert Kostja’s stuk op en dat eindigt in een nederlaag: de oudere generatie hoont de jongere weg. De gevestigde schrijver Trigorin en de gevierde actrice Arkadina vernederen de nieuwkomers. Het feit dat Kostja Arkadina’s zoon is, weerhoudt haar niet van haar valse spel. En Nina’s ongereptheid is voor Trigorin een reden temeer om haar te gronde te richten. De lelijkheid van het decor is een logische consequentie van deze harde interpretatie. Maar het is wel een zwart-wit, met de jonge theatermakers als slachtoffers en de oudere als perverse daders. Wat lag dat anders bij de Meeuw van Theu Boermans, die met zijn Theatercompagnie ook de jongeren dubieuze kanten gaf. Toegegeven, bij de Ponies en Tanghe komt één jong personage voor dat géén slachtoffer is, of hooguit van zichzelf. Masja laat haar leven zomaar naar de knoppen gaan, zonder tegenstanders. Maar Anna Hermanns die Masja speelt blijft in verveelde poses steken.

En de vier kunstenaars? Anne van Weeghel is een nondescripte Nina en Fabian Holle als Kostja zet te vaak een huilstemmetje op. Alleen de slechteriken boeien. De Trigorin van Klaas Postmus is in zijn onaantastbaarheid onuitstaanbaar. En Miek Uittenhout maakt van Arkadina een virtuoos spelend loeder. Als deze Meeuw een portret van Tanghes generatie is, dan komt die er niet goed vanaf. Als deze Meeuw een portret van de Ponies-generatie is, dan komt die er óók niet goed vanaf. Want de jonge kunstenaars zijn hier niet aan de ouderen gewaagd en dat is jammer.

Info: 030-2711414 en www.theatergroep-ponies.nl.