Gorilla was in Duitsland een held

Een toegewijde vader en echtgenoot, met één nadeel: een slechte jeugd. „Met de hand grootgebracht en dus niet bang voor mensen”, zegt het hoofd dierenverzorging van Diergaarde Blijdorp, Ben Westerveld.

Sterker nog: Gorilla Bokito reageert op mensen. Met alle gevolgen van dien, zo bleek gistermiddag in de Rotterdamse dierentuin. Naar verluidt brachten jennende bezoekers de bijna elfjarige gorilla om even na tweeën tot razernij, waarna de 180 kilo zware zilverrug in een opwelling besloot het eiland met zijn drie vrouwen en drie kinderen te verlaten. Met een reuzensprong overbrugde Blijdorps dominante mannetjesgorilla de bijna vier meter brede gracht, inclusief schrikdraad. Zijn uitbraak leidde tot chaos. Vier mensen raakten gewond.

Bokito groeide op in de dierentuin van Berlijn, waar hij razend populair was. De gorilla was in Duitsland een aap onder de mensen. Hij kreeg de fles, droeg een luier en at pizza met zijn verzorgers. De zilverrug ontsnapte daar ook al een keer, door over een glazen omheining te klimmen. Twee bewakers wisten hem destijds te overmeesteren.

Zijn gedwongen vertrek naar Rotterdam in de zomer van 2005, was in Duitsland voorpaginanieuws. Maar hij moest weg, Bokito kon zich in de Duitse dierentuin niet voortplanten omdat dan inteelt zou ontstaan. De Duitsers vroegen zich af of hun geliefde Bokito wel goed verzorgd zou worden. Op de laatste dag van zijn verblijf in Duitsland zat Bokito te treuren met de hand op de knieën en de kin op de borst. „Een apentheater met tranen”, kopte de Berliner Zeitung een dag later. Ton Dorresteijn, directeur van Blijdorp, begreep de zorgen van het Berlijnse publiek heel goed. „Bokito was een publiekstrekker”, zei hij indertijd. „Hij heeft menselijke trekken, maar het blijft toch een gorilla.”

Gisteren is opnieuw gebleken dat Bokito een bijzondere gebruiksaanwijzing heeft.

[Vervolg Gorilla: pagina 3]

‘Bokito was bang en volledig in paniek’

Artis-directeur Haig Balian is verbijsterd over de ontsnapping van de gorilla. „Dit is zo extreem en uitzonderlijk. Gorilla’s zwemmen niet en zijn bang voor water. Het was tot vandaag onvoorstelbaar dat een gorilla over vier meter water zou springen.”

En toch gebeurde het vrijdagmiddag iets na tweeën in Rotterdam. Gevolg: blinde paniek in de op dat moment drukbezochte dierentuin (bijna achtduizend bezoekers), volledige ontruiming en vier gewonden. Onder hen een oudere vrouw die, aldus ooggetuige Cindy Verwijs, „enkele meters aan haar arm werd mee gesleurd”. Het slachtoffer werd met bijtwonden per ambulance afgevoerd. In het ziekenhuis werd vastgesteld dat haar hand is verbrijzeld en haar arm op twee plaatsen is gebroken.

De gorilla bestormde niet veel later het nabijgelegen restaurant. Terwijl gealarmeerd personeel de deuren blokkeerde en de aanwezigen in veiligheid bracht, koelde de gorilla zijn woede op het interieur van de Oewanja Lodge. Een medewerkster raakte in shock, toen zij, aldus Blijdorp-directeur Ton Dorresteijn, „plotseling oog in oog stond met Bokito”.

Het in allerijl opgetrommelde ‘schotteam’ velde de aap uiteindelijk met „vier à vijf stevige verdovingsschoten”, waarna om even voor vier uur het sein veilig werd gegeven. „Gorilla’s raken in paniek als ze gescheiden worden van hun familie”, verzucht dierenverzorger Westerveld na afloop. „Mensen denken na over hun acties, apen niet. Hij was bang en in paniek; het restaurant lag niet voor niets vol met diarree.”

Naar de exacte oorzaak van de uitbraak bleef het gissen. Westerveld: „Maar het kan bijna niet anders of hij is geprovoceerd, al mag dat geen reden zijn het eiland te verlaten.”