Onooglijke woningen op een gewilde locatie

Waar winden stedelingen zich over op? In Breda hangt de vlag halfstok wegens de sloop van voormalige noodwoningen.

De maycrete-woningen in de Bredase wijk Ginneken worden gesloopt. Kort na de Tweede Wereldoorlog werden de vriendelijke huisjes in grote delen van Nederland gebouwd om de ergste woningnood te lenigen. Er zijn er negenhonderd van gebouwd. Vooral in Zeeland, Noord-Brabant en Gelderland. In verschillende steden woedt regelmatig een discussie over de monumentale status van de woningen.

Omwonenden in Breda zijn erg teleurgesteld over de sloop en hebben protestfolders en spandoeken aan ramen en deuren bevestigd. Slopen? Bezopen! staat erop en Spijtig dieren, jammer groen, B & W kiezen weer voor poen. Een enkeling heeft op de eerste dag van de sloop de nationale driekleur halfstok gehangen.

De laatste bewoner is onlangs gesommeerd zijn woning te verlaten. Het is Karssien Ooms. Waarom hij zo gehecht is aan zijn woning? Hij wijst naar de zeer ruime tuin die zijn huis omringt. „Ik heb van niemand last en niemand heeft last van mij”, zegt hij. Ooms woont er zeven jaar. Daarvan heeft hij vijf jaar gestreden voor het behoud. „Ik wil hier niet weg. Ik begrijp niet waarom deze goedkope woningen in een charmante buurt moeten wijken voor appartementen en patiobungalows. De gemeente is gezwicht voor het kapitaal.”

De bewoners worden gesteund door Peter Moerenhout en Jeroen Leemans van de Stichting Leefbaar Ginneken. „Het zijn prettige huizen met ruime tuinen waarin mensen een mooie oude dag hebben kunnen beleven”, zeggen ze. De woningen worden omringd door veel groen, waaraan elders in de wijk juist een gebrek is. Er zitten roofvogels, vleermuizen en bosuilen. „Dat gaat allemaal verdwijnen”, zegt Jeroen Leemans. „Groen wordt grijs.” Op de plaats van de woningen wordt een appartementengebouw neergezet met uitzicht op een begraafplaats. „Van privacy op het kerkhof is geen sprake meer”, zegt Peter Moerenhout.

De gemeente Breda heeft een sloopvergunning verleend omdat de woningen geen monument zijn en ook niet behoren tot een beschermd stadsgezicht. Elders in de stad zijn maycrete-woningen wél als monument aangewezen omdat, aldus de gemeente, de woningen aldaar een interessant „ensemble” vormen in de wijk als geheel. De aanduiding maycrete is een samentrekking van de naam van de Amerikaanse ontwerper Maybeck en het gebruikte materiaal concrete (beton).

Op de plaats van de maycrete-woningen wil woningcorporatie WonenBreburg appartementen bouwen. Directeur Alex Jansen: „Wij zien kansen om iets toe te voegen aan Ginneken. Wij willen samen met een zorginstelling werken aan de bouw van zorgappartementen voor met name ouderen. Dat verdient deze wijk, die door makelaars wordt omschreven als een gewilde locatie. De ouderen verdienen het om op deze mooie locatie te wonen. Daarbij wordt 60 procent gebouwd voor mensen met een smalle beurs. Dat zijn sociale woningen, daar gaan wij niets op verdienen. Ik begrijp dat er mensen tegen de plannen zijn. Maar er wonen veel ouderen in de wijk, die graag hun grote woning inruilen voor een kleiner appartement. De bouw gaat misschien ten dele ten koste van het groen. Inderdaad staan de maycrete-woningen op zeer ruime kavels. Maar de tijden zijn veranderd. En we wonen wel in een stad.”

Er zijn ook bewoners die de sloop niet betreuren. Zoals voorzitter Wim Siegmund van de werkgroep Ginneken Bewonersbelangen. Hij zegt: „Je moet onderscheid maken tussen twee soorten bewoners. De jongere mensen en de mensen in de directe omgeving vinden het jammer dat de woningen verdwijnen. De oudere mensen in Ginneken vinden het niet zo erg. Persoonlijk vind ik het onooglijke woningen. De bewoners hebben de huizen in de loop der jaren prachtig opgeknapt. Maar het zijn en blijven noodwoningen die wat mij betreft al veel eerder hadden moeten worden gesloopt. Wat ervoor in de plaats komt is deels hoogbouw. Dat vinden mensen niet altijd mooi. Maar een paar jaar geleden hebben we in Breda besloten om niet in het buitengebied maar vooral in de stad zelf woningen bij te bouwen. Van die keuze is dit nu eenmaal het resultaat.”