Homo en ‘out’ in Cuba

Santa Clara heet de Cubaanse provinciehoofdstad, en het is van oudsher een bedevaartsoord voor de fans van de Argentijnse arts en revolutionair Che Guevara.

Aan de rand van de stad staat een kolossaal standbeeld van de man die aan de zijde van Fidel Castro vocht tegen het leger van dictator Batista. Je ziet Che in uniform met een enorm geweer. Groepjes Cubaanse toeristen leggen vrijwel dagelijks een krans bij het beeld.

In het museum dat bij het beeld hoort vergapen ze zich aan de ‘Che’-parafernalia. Daar ligt bijvoorbeeld het rapport waarop te zien is dat de tienjarige Che op school in Córdoba een negen had voor geschiedenis en een vier voor gymnastiek.

Maar de op drie uur rijden van hoofdstad Havana gelegen stad ontwikkelt nu snel nieuwe faam. Volgens Romulo Sans, de Spaanse hoofdredacteur van het Cubaanse uitgaansboek The H, heeft zich in Santa Clara een Cubaanse underground scene ontwikkeld. ,,Er gebeuren daar dingen die in Havana nog niet mogelijk zijn”, zegt Sans.

De voornaamste alternatieve uitgaansgelegenheid heet El Mejunje. Het is een bar, tweehonderd meter verwijderd van het centrale plein, met een dansvloer in de open lucht en krakkemikkige tribunes langs de kant. Er hangt nergens een bord waarop staat hoe de tent heet. Maar als je op zaterdagavond achter de mensen aanloopt die fris gekleed met een fles rum onder de arm over straat gaan, is de kans groot dat je in El Mejunje terecht komt.

Ongeveer vier euro kost de entree en dan sta je opeens tussen een paar honderd uitbundige Cubaanse homoseksuelen, lesbiennes en travestieten. Genietend van westerse muziek staan de bezoekers als één man te dansen en te zoenen. Het spektakel duurt tot de vroege uurtjes en wordt alleen op zaterdagavond gehouden.

Vanaf zondagmiddag ziet de plek er weer heel degelijk Cubaans uit: jong en vooral oud dansen dan weer bij een orkest dat traditionele muziek maakt.

Het grootste verschil met Havana is dat het homovertier zich in Santa Clara zo nadrukkelijk in het openbaar afspeelt. In de hoofdstad verandert de strandboulevard Malecon op zondagavond bijvoorbeeld ook op bepaalde plekken in een trefpunt voor homoseksuelen. Maar daar speelt het zich een beetje in het geniep af.

In El Mejunje in Santa Clara houdt zelfs de Nationale Revolutionaire Politie voor de deur de wacht.

Marcel Haenen